EU sẽ xóa bỏ ưu đãi GSP đối với hàng giày dép Việt Nam

EU sẽ xóa bỏ ưu đãi GSP đối với hàng giày dép Việt Nam

EU sẽ xóa bỏ ưu đãi GSP đối với hàng giày dép Việt Nam


Ông Sean Doyle - Đại sứ của Phái đoàn Ủy ban châu Âu tại Việt Nam đang trả lời báo chí
VIT- Sáng nay (13/6), Phái đoàn Liên minh châu Âu (EU) tại Việt Nam đã tổ chức buổi họp báo khẩn về việc EU sẽ xóa bỏ hệ thống ưu đãi thuế quan phổ cập (GSP) đối với ngành giày dép của Việt Nam xuất khẩu vào thị trường EU.


GSP được hình thành từ năm 1971 nhằm hỗ trợ phát triển thông qua thương mại. GSP cho phép những nước phát triển cơ hội dành những ưu đãi ?ophổ cập, không phân biệt đối xử và không dựa trên nền tảng có đi, có lại? cho những nước đang phát triển. DO đó, GSP có thể xem là một biệt lệ đối với quy chế đối xử Tối huệ quốc của WTO. Ủy ban châu âu (EC) là đối tác đầu tiên thông qua GSP rộng lượng nhất trong số tất cả những nước phát triển. Việt Nam hiện đang được hưởng lợi rất lớn từ hệ thống GSP của EC với lượng hàng xuất khẩu sang thị trường EU được hưởng GSP chiếm tới 3 tỉ euro trong năm 2006, dây là mức cao nhất từ trước đến nay và chiếm tới gần 1/3 tổng giá trị hàng xuất khẩu của Việt Nam sang EU.

Theo quy chế của GSP thì, khi xuất khẩu của một nhóm ngành hàng của một nước chiếm tới trên 15% tổng giá trị xuất khẩu của nhóm ngành hàng đó đến từ tất cả các nước được hưởng GSP, quốc gia đó được xem là đã đạt được mức độ cạnh tranh nhất định cho nên, không cần thiết được hưởng ưu đãi nữa và bị loại khỏi nhóm được hưởng lợi GSP. Quá trình đó gọi là tốt nghiệp.

Theo ông Sean Doyle - Đại sứ của Phái đoàn Ủy ban châu Âu tại Việt Nam thì, ngành giày dép Việt Nam đã vượt mức hạn chế này trong khoảng thời gian dài (hiện tại, xuất khẩu giày dép của Việt Nam vào EU chiếm khoảng 19% tổng mức xuất khẩu giày dép của tất cả các nước hưởng GSP của EC) và vì vậy, đáng nhẽ, Việt Nam đã phải tốt nghiệp từ giai đoạn 2005- 2007. Nhưng, khi dự thảo quy chế được soạn thảo, Việt Nam vẫn còn phụ thuộc quá nhiều vào việc xuất khẩu giày dép; hơn một nửa tổng giá trị hàng xuất khẩu được hưởng GSP của Việt Nam vào EU. Khi đó, EC đã cân nhắc rằng, những nước có mức độ phụ thuộc cao vào việc xuất khẩu một nhóm mặt hàng nhất định không nên bị tốt nghiệp bởi nền kinh tế đó về mặt tổng thể sẽ bị tác động quá dữ dội bởi việc tốt nghiệp GSP.

Việt Nam cho rằng, sự giảm sút về xuất khẩu giầy dép so với các mặt hàng xuất khẩu khác không phải vì sự đa dạng hóa thực sự của nền kinh tế mà vì hậu quả của thuế chống bán phá giá do EU áp dụng. Tuy nhiên EU lại khẳng định, thuế chống bán phá giá chỉ ảnh hưởng tới 20% trong toàn bộ giầy dép xuất khẩu. Hơn nữa, đối với các sản phẩm bị tác động bởi thuế chống bán phá giá, bằng chứng số liệu cho thấy rằng những biện pháp này không có ảnh hưởng thực sự lên sự phát triển của xuất khẩu: tốc độ tăng trưởng của những hàng hóa chịu thuế cũng theo cùng một xu hướng với toàn bộ ngành giầy da trong năm 2006, và việc giảm xuất khẩu trong tháng 10 là do yếu tố thời vụ chứ không phải do các biện pháp chống bán phá giá gây ra. Năm 2007, thị phần của giầy dép bị áp thuế chống bán phá giá vẫn duy trì ở mức cố định 20%. Điều này chứng tỏ rằng không có sự sụt giảm về xuất khẩu của những hàng hóa bị áp thuế và sự giảm sút liên tục của toàn bộ sản phẩm giầy da xuất khẩu là do khả năng cạnh tranh của các ngành hàng khác đã tăng lên.

ông Sean Doyle, cho rằng: Việt Nam nên nhìn nhận việc tốt nghiệp GSP như là một sự khẳng định sự phát triển một cách thành công nền kinh tế đa dạng và tiếp tục đi theo xu hướng này.

Trả lời câu hỏi của Phóng viên, liệu việc này sẽ hạn chế hơn nữa tiềm năng xuất khẩu của Việt Nam trong ngành giầy dép và làm trầm trọng thêm trình trạng thâm hụt thương mại của Việt Nam?.? ông Sean Doyle - Đại sứ của Phái đoàn Ủy ban châu Âu tại Việt Nam, cho biết: Bằng chứng từ những nước đã tốt nghiệp GSP ở một số ngành hàng nhất định cho thấy rằng cơ chế tốt nghiệp GSP thực sự phản ảnh khả năng cạnh tranh của ngành đó: ví dụ, ngành giầy dép và dệt may của Trung Quốc vẫn tiếp tục đà tăng trưởng với tốc độ cao thậm chí sau khi ưu đãi GSP bị xóa bỏ: giữa năm 2004 và 2006, Trung Quốc đã nâng cao thị phần xuất khẩu giầy dép sang EU từ 42.7 lên 55.2%. Trong khi đó trong cùng kỳ xuất khẩu của giầy dép được hưởng GSP của Việt Nam lại giảm từ 23.5 xuống 17.1%. Vì tổng kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang EU vẫn tăng đều, điều này lần nữa chứng tỏ sự đa dạng hóa thành công của nền kinh tế Việt Nam.

Hơn nữa, hiện nay chỉ có 75% trong tổng số các nhà xuất khẩu giầy dép từ Việt Nam xin hưởng ưu đãi GSP. Điều này cho thấy những nhà xuất khẩu giầy dép còn lại có khả năng bán ở những mức giá cạnh trên thị trường EU mà không có ưu đãi. Trong bối cảnh này, đáng lưu ý là những hệ thống GSP khác như hệ thống của Mỹ đã loại trừ cả giầy da và dệt may ra khỏi ưu đãi GSP - trên thực tế Việt Nam không được hưởng ưu đãi từ GSP của Mỹ. Tuy nhiên xuất khẩu của Việt Nam cũng không vì thế mà bị ngừng lại không tăng trưởng ở thị trường đó.