Tình trạng khẩn cấp năng lượng tại Châu Á: Xung đột Iran đe dọa “trái tim công nghiệp” của thế giới

Đối với các nền kinh tế châu Á dựa vào xuất khẩu, năng lượng không đơn thuần là một loại hàng hóa — đó là mạch máu nuôi dưỡng toàn bộ nền văn minh công nghiệp của khu vực. Viễn cảnh eo biển Hormuz bị phong tỏa đang đặt dòng chảy sinh tồn đó vào tình thế rủi ro nghiêm trọng.

Chiến dịch quân sự của Mỹ và Israel nhằm vào Iran đã kích hoạt đúng điểm yếu mà các nhà phân tích năng lượng từ lâu xem là lỗ hổng chiến lược lớn nhất của châu Á: nguy cơ gián đoạn kéo dài tại Eo biển Hormuz, tuyến hàng hải hẹp nơi phần lớn dầu mỏ và khí đốt nhập khẩu của các nền kinh tế lớn trong khu vực phải đi qua.

Mối lo trước mắt là giá năng lượng. Thị trường dầu thô đã khiến các sàn giao dịch châu Á chao đảo trong tuần này, đồng thời làm bùng lên lo ngại về làn sóng lạm phát mới. Tuy nhiên, nỗi bất an sâu sắc hơn – mang tính cấu trúc – đang chiếm ưu thế trong các cuộc họp khẩn của chính phủ khắp khu vực: rủi ro thiếu hụt nguồn cung vật lý.

“Đường sinh mệnh” ba bên
Đài Loan, Nhật Bản và Hàn Quốc — ba trong số những nền kinh tế lớn phụ thuộc nhập khẩu năng lượng nhiều nhất thế giới, đồng thời giữ vai trò không thể thay thế trong chuỗi cung ứng toàn cầu về bán dẫn, ô tô và điện tử tiêu dùng — đã phản ứng nhanh chóng.



Đài Loan ngày thứ Ba thông báo thiết lập cơ chế hỗ trợ lẫn nhau về năng lượng với Nhật Bản và Hàn Quốc nhằm tạo ra “vùng đệm” phối hợp trước nguy cơ thiếu hụt khí đốt nghiêm trọng.

Mối lo này không mang tính giả định. Đài Loan — nhà sản xuất chip tiên tiến lớn nhất thế giới — nhập khẩu hơn 90% nhu cầu nhiên liệu hóa thạch, và đã thừa nhận rằng lượng dự trữ LNG hiện tại chỉ đủ duy trì đến cuối tháng 3. Các chuyến hàng khẩn cấp từ Mỹ và Australia đang được thúc đẩy, trong khi Đài Bắc cũng tích cực mua thêm trên thị trường giao ngay.

Nhật Bản trong khi đã thành lập “trụ sở đối phó khẩn cấp về năng lượng” trực thuộc chính phủ, do Bộ trưởng Thương mại Ryosei Akazawa phụ trách, với cam kết hành động “trong tâm thế khẩn cấp”.

Tokyo hiện nắm giữ 254 ngày dự trữ dầu, tạo ra một vùng đệm đáng kể. Tuy nhiên, phản ứng thể chế ở cấp cao nhất cho thấy Nhật Bản nhìn nhận rủi ro cấu trúc này nghiêm trọng đến mức nào.

Hàn Quốc — quốc gia nhập khẩu khoảng 70% dầu thô và 20% LNG từ Trung Đông — đã kích hoạt các quy trình khẩn cấp về năng lượng, mở rộng các cơ chế tài chính để hỗ trợ nhập khẩu dầu từ những khu vực thay thế và đang cân nhắc giải phóng dự trữ chiến lược.

Seoul cũng đã cảnh báo các nhà máy lọc dầu trong nước không được chuyển toàn bộ chi phí tăng lên cho người tiêu dùng — chỉ đạo mang màu sắc chính trị rõ rệt, phản ánh căng thẳng ngày càng lớn giữa quy luật thị trường và áp lực bảo vệ sức mua của người dân.

Trung Quốc và Ấn Độ: Những “ẩn số” của thị trường nhập khẩu
Phản ứng của Trung Quốc mang đậm dấu ấn điều tiết nhà nước. Bắc Kinh đã yêu cầu các tập đoàn lọc dầu lớn tạm dừng phần lớn hoạt động xuất khẩu sản phẩm dầu khí, thay vào đó ưu tiên an ninh năng lượng nội địa và tránh để tồn kho dầu thô giảm mạnh.



Các nhà phân tích cho rằng Trung Quốc có khả năng gia tăng phụ thuộc vào dầu thô Nga để bù đắp bất kỳ gián đoạn kéo dài nào từ Trung Đông. Bắc Kinh cũng có thể giải phóng kho dự trữ chiến lược nếu tình hình xấu đi.



Ấn Độ — quốc gia nhập khẩu dầu lớn thứ ba thế giới — đối mặt với bài toán tương tự. Mặc dù New Delhi khẳng định lượng dự trữ hiện tại đủ đáp ứng nhu cầu trong ngắn hạn và Washington gây sức ép giảm nhập khẩu dầu Nga, lệnh miễn trừ trừng phạt 30 ngày do Mỹ ban hành hôm thứ Năm cho thấy chủ nghĩa thực dụng địa chính trị đã bắt đầu lấn át các tuyên bố chính sách mang tính lý tưởng.

Phần còn lại của châu Á: Biên an toàn ngày càng mỏng
Mức độ dễ tổn thương gia tăng rõ rệt khi đi xuống các nền kinh tế nhỏ hơn.

Pakistan — quốc gia có chung đường biên giới với Iran và gần như phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn nhập khẩu qua Hormuz — hiện chỉ còn 10 ngày dự trữ dầu thô. Chính phủ nước này đang xem xét các biện pháp tiết kiệm năng lượng quyết liệt, bao gồm làm việc từ xa trên diện rộng và cắt nguồn khí đốt cho các nhà máy phân bón.

Indonesia chỉ sở hữu 23 ngày dự trữ dầu, trong khi nhu cầu năng lượng sắp bước vào giai đoạn cao điểm do mùa du lịch Eid.

Ngay cả Australia — quốc gia xuất khẩu LNG ròng — cũng bước vào cuộc khủng hoảng với dưới 30 ngày dự trữ nhiên liệu vận tải nội địa. Một chuyên gia năng lượng thẳng thắn cảnh báo: “Chúng ta gần như không có bất kỳ vùng đệm nào trước những gì đang diễn ra.”

Rủi ro hệ thống
Điểm khiến cuộc khủng hoảng lần này khác biệt so với các cú sốc Trung Đông trước đây là độ sâu và thời gian kéo dài tiềm tàng.

Bản thân Donald Trump cũng thừa nhận cuộc xung đột có thể kéo dài hơn đáng kể so với dự báo ban đầu.

Đối với các nền kinh tế châu Á — trụ cột của chuỗi cung ứng sản xuất toàn cầu — mỗi tuần gián đoạn tại Hormuz đều làm gia tăng thiệt hại kinh tế: đẩy lạm phát đi lên, bào mòn nguồn lực tài khóa và đe dọa sự liên tục của hoạt động sản xuất mà phần còn lại của thế giới phụ thuộc vào.

Andrew Gilholm, chuyên gia tại Control Risks, đã tóm lược rủi ro bằng một nhận định ngắn gọn nhưng đáng chú ý: “Tình hình có thể trở nên u ám rất nhanh — và rất sâu.”

Cơ hội hiện tại: Bạc
Trong bối cảnh đó, xu hướng tháng của bạc đóng cây nến tháng 2 với cường độ tăng mạnh củng cố đà tăng trung - dài hạn chưa thay đổi ( biểu đồ khung tháng).

Khung kỹ thuật tuần, xu thế tăng áp đảo sau khi đã có tín hiệu xác nhận lực cầu trở lại quanh vùng hỗ trợ 70$ ở tuần trước nữa. Cây nến tuần trước đóng xanh với thân nến lớn và quan trọng vượt qua vùng kháng cự quan trọng quanh 90$ ( 90-92$)điều này càng gia tăng khả năng đà tăng sẽ tiếp tục mở rộng trong tuần này với các mục tiêu gần quanh 100-105$ trướ khi nghĩ đến mục tiêu đỉnh cũ.



Triển vọng trung hạn vẫn tích cực, với mục tiêu xa hơn trong quý I/2026 có thể đạt tới 150 USD/oz.



Phân tích này dựa trên giả định tỷ lệ vàng/bạc sẽ quay về các đáy lịch sử dài hạn quanh vùng 30-40, từng xuất hiện vào các chu kỳ cao điểm của bạc (1983, 1998, 2011). Nếu vàng bước vào siêu chu kỳ tăng mạnh lên 7.000-8.000 USD/oz, chỉ cần tỷ lệ vàng/bạc giảm về mức trung tính 35 thì giá bạc đã hàm ý mức tăng rất lớn, phản ánh tính đòn bẩy cao của bạc so với vàng.



------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Thị trường hàng hóa phái sinh là nơi giao dịch các hợp đồng dựa trên giá trị của các loại hàng hóa cơ bản như nông sản, năng lượng, kim loại, và nguyên liệu công nghiệp. Đây là công cụ giúp doanh nghiệp và nhà đầu tư quản lý rủi ro biến động giá, đồng thời tạo cơ hội sinh lời từ sự chênh lệch giá trong tương lai. Với sự phát triển của công nghệ và hội nhập kinh tế, thị trường này ngày càng thu hút sự quan tâm nhờ tính thanh khoản cao và khả năng đa dạng hóa danh mục đầu tư. NĐT quan tâm liên hệ với tôi cũng như tham gia nhóm cộng đồng qua thông tin trên trang cá nhân.

***Tư vấn đầu tư hàng hoá thông qua Sở giao dịch Hàng hoá Việt Nam (MXV)***
- Hợp pháp - Minh Bạch - Thanh khoản cao tiêu chuẩn quốc tế
- Mua bán 2 chiều LONG SHORT - Giao dịch T0 - Đòn bẩy 20 lần không lãi vay Margin - Liên thông 52 quốc gia
- Mobile/ z.a.lo: 0867 091 553 ( Để tham gia room )