Báo cáo ngoại đồng loạt hưởng ứng tăng lãi suất, tăng tỷ giá

?oĐiều chỉnh tỷ giá không phải là phá giá?
n Nguyễn Hoài
Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Văn Giàu nói về việc điều chỉnh tỷ giá và chính sách tiền tệ của Ngân hàng Nhà nước.

>>?oNới? lãi suất cho vay, cấm thu phí, tăng mạnh tỷ giá / Quanh ?ođôi hài bảy dặm? của tỷ giá / Goldman Sachs hoan nghênh tăng lãi suất, tăng tỷ giá

Thưa Thống đốc, ông có thể cho biết rõ hơn lý do của đợt ?onới? tỷ giá lần này?

Để phản ánh sát hơn tình hình cung-cầu ngoại tệ trên thị trường ngoại tệ liên ngân hàng, khắc phục tình trạng găm giữ ngoại tệ, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam quyết định điều chỉnh tỷ giá bình quân liên ngân hàng giữa VND và USD từ mức 16.139 VND/USD áp dụng cho ngày 10/6/2008 lên mức 16.461 VND/USD áp dụng cho ngày 11/6/2008.

Biên độ giao dịch được phép trên thị trường ngoại tệ liên ngân hàng vẫn duy trì ở mức +/-1%. Tức là các tổ chức tín dụng được phép hoạt động ngoại hối sẽ được phép niêm yết tỷ giá mua, bán USD/VND trong khoảng 16.296 - 16.626 VND/USD. Đồng thời, Ngân hàng Nhà nước sẽ tiếp tục thực hiện can thiệp để đảm bảo thanh khoản cho thị trường.

Một nguyên tắc điều hành tỷ giá của Ngân hàng Nhà nước là phải đi theo quan hệ cung - cầu thị trường, bám sát thị trường nhưng phải theo định hướng xã hội chủ nghĩa. Cụ thể ở đây là điều hành linh hoạt nhưng phải có sự kiểm soát. Trong trường hợp thị trường giảm thì đương nhiên sẽ điều hành tỷ giá giảm.

Có ý kiến rằng quan điểm của Thủ tướng khi trao đổi với ông David G. Fernandez, kinh tế trưởng của JP Morgan Chase là không phá giá nội tệ, vậy thì việc ?onới? tỷ giá lần này của Ngân hàng Nhà nước có được hiểu là ?ophá giá? nội tệ không?

Đây là việc điều chỉnh tỷ giá theo thị trường một cách bình thường và không được hiểu đó là biểu hiện của phá giá hay không phá giá nội tệ. Tôi đã báo cáo và bàn bạc kỹ với Thủ tướng về vấn đề này.

Việc đặt vấn đề phá giá là do một số ý kiến chủ quan trong nước nêu ra do suy nghĩ theo thói quen, còn đánh giá của phía nước ngoài thì họ coi đó là chuyện bình thường của cung cầu ngoại tệ. Trước đây, việc điều chỉnh tỷ giá chỉ diễn ra trong khoảng 10 đồng đến 15 đồng/1 USD, còn bây giờ điều chỉnh lên một vài trăm đồng/1 USD, lập tức họ thấy lo ngại.

Tuy nhiên, phải hiểu rằng việc điều chỉnh có hai phương pháp: mình phải làm dần dần và nếu thị trường có biểu hiện bình thường thì dừng lại; nếu thị trường biểu hiện khác thì lại điều chỉnh khác. Cách ứng xử này không liên quan gì đến chuyện phá giá nội tệ mà thực hiện đúng chỉ đạo của Thủ tướng.

Mặc dù ông khẳng định việc điều chỉnh tỷ giá không phải phá giá nội tệ nhưng liệu điều này có ảnh hưởng đến niềm tin của người dân đối với nội tệ không, Thưa Thống đốc?

Chắc chắn là không. Việc điều chỉnh tăng giảm tỷ giá là theo sự lên xuống thị trường và ở các quốc gia khác họ đều làm thế cả. Thậm chí, nhiều nước còn thả nổi tỷ giá mà họ vẫn quen với việc đó. Dĩ nhiên, khác với họ, Việt Nam đang thực hiện chính sách điều chỉnh theo thị trường nhưng có kiểm soát.

Chúng ta cũng phải ?otập? cho quen dần với thị trường. Chẳng hạn, lãi suất cơ bản lần này điều hành cũng phải năng động hơn với diễn biến trên thị trường. Có thể lúc đầu chưa quen nhưng đó là xu hướng tất yếu và phải đi theo.

Một trong những lo ngại hiện nay là niềm tin của người dân và các nhà đầu tư nước ngoài đối với khó khăn của nền kinh tế mà một ví dụ là ?ongười dân đổ xô đi mua Đôla?. Thống đốc đánh giá vấn đề này như thế nào?

Qua việc triển khai các nhóm giải pháp ổn định lạm phát, giải quyết an sinh xã hội của Chính phủ, tôi nhận thấy tâm lý lo ngại trong một bộ phận dân chúng cũng như các nhà đầu tư nói chung đã giảm đáng kể. Chẳng hạn, chuyên gia kinh tế vĩ mô David G. Fernandez của Tập đoàn JP Morgan Chase đã đánh giá rất trung thực cũng như nhìn nhận một cách khả quan về kinh tế Việt Nam.

Hoặc, Phó chủ tịch Ngân hàng thế giới (WB) James Adams trong buổi tiếp kiến Thủ tướng *************** vào ngày chiều 3/6/2008 cũng đánh giá cao các chính sách kiềm chế lạm phát, đảm bảo ổn định kinh tế vĩ mô mà Chính phủ đang theo đuổi và khuyến nghị Chính phủ tiếp tục tập trung chỉ đạo mạnh mẽ các giải pháp đã đề ra.

Đối với Ngân hàng Nhà nước, mỗi khi có động thái mới về chính sách tiền tệ, thậm chí, có biểu hiện xấu trong hoạt động ngân hàng, chúng tôi cũng mạnh dạn thường xuyên cập nhật trên website của Ngân hàng Nhà nước một cách minh bạch. Tôi cũng lưu ý vấn đề đưa tin trên phương tiện thông tin đại chúng nên lấy từ nguồn tin chính thống trên trang website này.

Cùng với đó, báo chí cần thận trọng, khách quan và trung thực, tránh bình luận không sát thực tế, dẫn đến cách hiểu sai lệch, nhất là trong điều kiện tâm lý của người dân và các nhà đầu tư nước ngoài đang băn khoăn về những khó khăn của nền kinh tế, làm ảnh hưởng đến niềm tin của họ với những quyết sách điều hành của Chính phủ.

Thế tín dụng thời? phải thế!
n Minh Đức
Đã nửa năm nay, một tài năng tín dụng vừa được lôi kéo về ngân hàng vẫn chưa có đất để dụng võ?

Một mức lương hấp dẫn, chế độ đãi ngộ xứng đáng, một vị trí cần có và tất nhiên là cả những thử thách mới lôi kéo anh về đây.

Dù chưa có nhiều thâm niên, hoạt động ở một ngân hàng mới nổi, nhưng anh được nhiều đồng nghiệp và giới lãnh đạo ngành biết đến bởi một số sản phẩm cho vay tín chấp tiên phong cách đây hai năm, cũng như các hợp đồng tài trợ lớn và hiệu quả?

Đó là một tài năng, theo nhận định của chính lãnh đạo ngân hàng cũ. Nhưng nay, một cảm giác hụt hẫng và chồn chân khi ở vị trí mới: trưởng phòng tín dụng.

Không bị thất sủng, nhưng thời thế thay đổi. Tự nhiên đâm nhàn rỗi. Theo cái nhún vai của anh là vì ?otín dụng không còn là ?ođất vàng? như cách đây chưa đầy một năm nữa?.

Năm 2007, tăng trưởng tín dụng hệ thống lên đến 53,9%, một tỷ lệ để nhân viên tín dụng, chuyên viên thiết kế sản phẩm cho vay, tài trợ? thỏa sức dụng võ. Còn nay, hạn mức 30% theo quy định của Ngân hàng Nhà nước là một trở ngại; tính thanh khoản, vốn khả dụng căng là một hạn chế.

Thành ra, trong gần nửa năm chuyển về ngân hàng mới, tác giả của những sản phẩm cho vay gây bất ngờ cách đây hai năm vẫn chưa có cơ hội để thực sự thể hiện mình, và cống hiến. Thỉnh thoảng, anh lại hỏi chuyện phóng viên, chờ xem có gì chuyển biến.

Chuyển biến mới nhất là tín dụng thắt chặt hơn, mấy tháng nay không có sản phẩm cho vay nào mới. Ngân hàng đang dồn lực để thiết kế những sản phẩm huy động vượt trội, những chương trình khuyến mại hấp dẫn nhất. Nhân viên tín dụng tiếp tục nhàn rỗi?

Thế tín dụng thời? phải thế! Lãi suất huy động liên tục tăng để đảm bảo yêu cầu thanh khoản. Cho vay ra đã có rào định mức, có ?oba rem? lãi suất, chuyện còn lại là thẩm định và quản lý các khoản vay, thúc nợ.

Phần lớn nhà băng có 80% nguồn thu từ tín dụng. Nay, thời thế đẩy nguồn thu này vào ngõ hẹp, nhưng chưa thể cải thiện. Lãi suất cho vay ra không còn độ giãn quá 21%/năm; nguồn phí liên quan bị cắt bỏ.

Tình thế nguồn thu từ tín dụng của nhiều ngân hàng đang có kết quả thấp, hòa, thậm chí phải ?olỗ tình thế?.

Một khoản vốn VND huy động về hiện mất lãi suất tập trung từ 16% - 17%/năm, 11% của khoản đó phải ?ochết cứng? theo dự trữ bắt buộc mà vẫn phải trả lãi huy động, các phần liên quan đẩy tổng chi phí của khoản vốn này lên khoảng 19%/năm, nhưng cho vay ra chỉ tối đa 21%/năm.

Thử làm một phép tính tương đối: Năm nay, tổng vốn huy động VND bình quân mỗi ngân hàng cổ phần bậc trung dự kiến đạt khoảng 36.000 tỷ đồng. Tính ra bình quân mỗi tháng huy động được 3.000 tỷ đồng. Trừ đi 11% dự trữ bắt buộc, còn 2.670 tỷ đồng có thể cho vay.

Với 2.670 tỷ đồng cho vay/tháng, thu chênh lệch theo khung chi phí và lãi suất cho vay tối đa nói trên là khoảng 0,17%/tháng; tức ngân hàng chỉ lãi hơn 4,5 tỷ đồng.

Con số đó chỉ bằng khoảng một nửa mức lãi có thể thu được cách đây một tháng. Một sự sụt giảm mạnh, trông thấy. Nhưng thế thời phải thế. Nhiều ngân hàng đang phải dồn sức cho cạnh tranh lãi suất huy động và cho yêu cầu cao hơn là ổn định thanh khoản.

Đó là mức lãi với giả thiết ngân hàng cho vay hết toàn bộ nguồn vốn huy động được sau khi cắt dự trữ bắt buộc. Còn thực tế, tổng dư nợ thường có mức thấp hơn đáng kể so với tổng huy động và còn theo khống chế tăng trưởng 30%.

Tất nhiên, ngoài tín dụng, các ngân hàng còn có những nguồn thu khác từ dịch vụ thanh toán, bảo lãnh, kinh doanh ngoại tệ, đầu tư, tư vấn, dịch vụ khách hàng cá nhân, lợi nhuận từ các công ty con? Và một số ngân hàng hiện vẫn duy trì lãi suất huy động dưới 16%/năm nên vẫn có khả năng thu lãi cao.

Nhưng từ ngày 11/6, lãi suất huy động VND đã có đỉnh 19,2%/năm, nhiều ngân hàng đang tiếp cận mốc 18%/năm. Khoảng cách có thể sinh lãi từ chênh lệch lãi suất cho vay đầu ra càng bị rút ngắn. Hy vọng đó chỉ là khó khăn trong ngắn hạn.