Báo cáo tài chính – Đơn giản hóa để tối ưu thời gian kiếm cơ hội

P/s: Do người viết không gửi được hình ảnh trong bài nên mn có thể hỏi lại người viết để giải thích chi tiết hơn qua hình ảnh nhé


Phần 2 – Thấu hiểu câu chuyện kinh doanh của doanh nghiệp thông qua BCTC

A/ Tại sao BCTC lại có 3 bảng

1. Hướng tiếp cận phổ biến.

Khi tiếp cận báo cáo tài chính, một trong những điều mà người viết trước đây mắc phải cũng như nhiều người mới tiệp cận cũng bị đó là:

Luôn cố gắng tìm kiếm 1 cái gì đó đặc biệt

Có phải bạn đã ít nhất 1 lần tiếp cận báo cáo tài chính dưới góc nhìn như vậy không ?

Ad thấy rằng điều này là hoàn toàn bình thường, vì chúng ta luôn kỳ vọng sẽ phát hiện ra một cái gì đó, một điểm mà trên báo cáo người khác không tìm ra.Thật ra, cách tiếp cận này không sai, vì đây là cái mà chúng ta sẽ rút ngắn nhất thời gian đưa ra kết luận những gì đang diễn ra, từ đó để bắt đầu hành động.

Ví dụ, chúng ta thấy 1 hôm đẹp trời cổ phiếu A được mua với số lượng cực lớn, có thể là lớn nhất trong vài tháng, giá tăng cực mạnh. Vậy để giải quyết khoảng trống thông tin chúng ta sẽ phải làm gì ngoài việc tìm kiếm trong báo cáo tài chính một cái gì đó đặc biệt

Vậy cách tiếp cận này có gì không hiệu quả ?

Vấn đề đầu tiên: Không giải quyết được câu chuyện thông tin nếu trong bối cảnh BCTC quý mới nhất chưa ra, hoặc báo cáo hiện có không có thông tin gì.

Vấn đề số 2 Vấn đề tìm kiếm kiểu này cho thấy chúng ta luôn ở thế bị động phần lớn.

Vấn đề số 3: Do thời gian tìm hiểu và kỳ vọng quá gấp gáp nên sẽ dễ đưa ra các quyết định vội vàng sau đó.


Vậy để cải thiện vấn đề dùng công cụ báo cáo tài chính này, chúng ta sẽ phải làm gì. Đây chính là chủ đề ở phần 2 này.

1. Hướng tiếp cận của người viết

Đây sẽ là hướng mà người viết tiếp cận khi đụng tới BCTC. Và đây cũng là câu trả lời tại sao BCTC lại được có 3 bảng chính: Cân Đối Kế toán; Kết quả hoạt động kinh doanh; Dòng tiền.



Ví dụ, chúng ta đang có 1 tiệm bánh mì như trên ảnh. Đây là giai đoạn đầu năm, nghĩa chúng ta đang lên kế hoạch kinh doanh cho năm tới. Vậy chúng ta sẽ phải làm như thế nào, hay có thể hiểu đơn giản:

làm sao chúng ta bán được bánh mì ?

Vậy sao chúng ta bán được ?

_ Muốn kinh doanh cái gì, chúng ta cần phải giải quyết bài toán đầu tiên: Tiền đâu. Tiền chúng ta có 2 nguồn kiếm: vay/mượn hoặc tiền của chúng ta hay chủ tiệm bánh mì. Đây là mục Nguồn Vốn

_ Rồi, sau khi có được tiền rồi, làm gì ? Chúng ta sẽ làm gì tiếp ? Chúng ta sẽ đi đầu tư. Chưa có tiệm hay lò bánh, chúng ta xây hoặc mua lò. Chưa có nhân công, đi thuê,… Đây là mục Tài sản

Quá trình này gọi là Hoạt động “Tài trợ - Tìm kiếm nguồn vốn và phân bổ đầu tư”

Và các số liệu này chính là những con số và các mục trên Cân đối kế toán. Với cách hiểu này, chúng ta sẽ có 2 quy tắc:

1> Tổng tiền huy động = Tổng Tiền đi đầu tư tương lai (Ngay cả khi bạn không làm gì thì nó vẫn là tiền đầu tư tương lai ^^). Hay trong kế toán, điều đó được nói là:

Tổng tài sản = Tổng nguồn vốn

2> Nếu không huy động mới gì mà có biến động thì:

Tài sản này giảm, tài sản khác sẽ tăng tương ứng và ngược lại (ví dụ như tiền được dùng mua hàng Nguyên liệu thì tiền giảm và tồn kho tăng lên). Nguồn vốn cũng làm động thái tương ứng.

Với quy trình trên, chúng ta thấy rằng Tài sản là chi phí trong tương lai, tài sản nào dùng trong kỳ là chi phí của kỳ đó. Khi doanh nghiệp đi buôn bán kinh doanh, sau khi sử dụng tài sản, sẽ thu được doanh thu.

Và chúng ta được bảng hoạt động kinh doanh.

Tuy nhiên, kinh doanh không phải lúc nào cũng thu được tiền ngay, ví dụ như bạn bán chịu 1 rổ bánh mì chẳng hạn, để hôm khác thu của người khách hàng sau.

Và Bảng dòng tiền ra đời, giúp chúng ta giải quyết vấn đề này.

Như vậy, với hướng tiếp cận này, chúng ta sẽ hiểu vì sao 1 bảng BCTC luôn có 3 mục này. Và BCTC các doanh sẽ phần lớn sắp xếp đúng theo thứ tự này.

Vậy, điều này giải quyết gì vấn đề chúng ta đang bị ?

Câu trả lời là: Với cách hiểu này, thứ bạn cần quan tâm không phải con số trên báo cáo tài chính mà là Kế hoạch trong năm của doanh nghiệp. BCTC sẽ là công cụ để bạn theo dõi tiến trình.

Nghe lạ nhỉ, nhưng phần lớn chúng ta đều bỏ qua vấn đề này. Với cách tiếp cận này, BCTC sẽ là thứ đọc chưa tới 10 phút, nhưng câu chuyện của cổ phiếu sẽ phải đọc ngoài báo cáo tài chính và mất 1 khoảng thời gian chuẩn bị. Khi bạn 1 tiếp cận nhanh nhất, quá trình chuẩn bị đầu năm hay đầu kỳ kinh doanh sẽ là quan trọng nhất, không phải là báo cáo tài chính.


Sẽ có vài nguồn cực kỳ quan trọng mà mọi người khi tìm kiếm kế hoạch của doanh nghiệp

+ Quan hệ cổ đông trên website doanh nghiệp, nơi sẽ cho mọi người các nghị quyết lớn và nghị quyết chi tiết từng kế hoạch của doanh nghiệp thực hiện trong năm.

+ Nguồn từ bên IR của doanh nghiệp hay Research.

+ Tin nội bộ, nếu nó đủ uy tín.

+ Các bên đầu tư uy tín trên thị trường ở diễn dàn hoặc các kênh truyền thông.

+ Trao đổi của BLĐ tại ĐHCĐ hoặc các kênh truyền thông.

Tốt nhất là trên website doanh nghiệp trước.

(to be continued)