Chuyện tỉ giá, đôi lời chia sẻ

Vấn đề nghiêm trọng nhất với VN giờ là tỉ giá. Tình trạng thâm hụt lớn vẫn diễn ra và khó có thể điều chỉnh ngay được. Cái đau lớn nhất của VN lại là thâm hụt với thằng "Tàu", chiếm khoảng 87%. Hãy nhìn rổ hàng xuất khẩu chủ lực VN như da giầy, dệt may... Nguyên liệu thô gần như toàn bộ nhập từ Tàu. Ngoài ra với ngành nuôi trồng, nguyên liệu sản xuất thức ăn đều phải nhập từ China. Do vậy, một khi VN còn xác định các ngành trên vẫn là xuất khẩu chủ lực của mình thì việc tiếp tục nhập khẩu nguyên liệu từ TQ là điều không thể tránh khỏi.
Với TQ, chúng ta còn có cái đau cho thế hệ sau. Nó thể hiện ở các dự án lớn hiện nay đa phần đều rơi vào tay họ, việc thi công chuyển giao xuất linh phụ kiện chất lượng kém, công nghệ trung bình bây giờ sẽ làm năng suất sản xuất VN sau này vẫn kém, cạnh tranh thấp và kết quả cũng sẽ vẫn phải nhập khẩu tiếp.
Việc điều chỉnh tỉ giá vừa rồi là chuyện bất khả kháng. Trong tình trạng chênh lệch tỉ giá quá lớn giữa hệ thống N. hàng với tự do, nếu chúng ta không hành động ngay thì có thể khủng hoảng tiền tệ sẽ xuất hiện như Thái Lan trước kia ( 1997). Khi đó dự trữ ngoại tệ của họ vẫn lớn nhưng chậm hành động làm mất lòng tin nhà đầu tư nên không kiểm soát được. Một khi mất lòng tin thì các khoản vay dài hạn có thể trở thành ngắn hạn, khoản vay ngắn hạn sẽ phải thay toán ngay. Khi thấy tình trạng bất ổn, các chủ nợ sẵn sàng thu hồi nợ ngay, kể cả trước hạn và không cần lãi. Achentina vừa rồi là một minh chứng.
Đối với các doanh nghiệp xuất khẩu, nhất là các doanh nghiệp nhập khẩu từ TQ. Hiện nay họ phải chịu thiệt 2 lần tỉ giá. VND giảm so với USD, trong khi NDT lại tăng giá so với USD. Tuy nhập khẩu từ TQ nhưng đồng tiền chủ chốt thanh toán vẫn là USD. Chỉ nhỏ lẻ mới sử dụng đồng NDT. Nhập khẩu từ TQ đa phần là mặt hàng thiết yếu nên giá trị nhập siêu với họ sẽ khó có thể giảm nếu không nói là sẽ tăng.
Về việc thông tư 13 thực hiện sẽ làm giảm rủi ro của hệ thống ngân hàng, về ngắn hạn sẽ tác động xấu tới các thị trường chứng khoán cũng như các thị trường khác. Nhưng về lâu dài đây sẽ là tiền đề cho việc giảm lãi suất huy động vốn trên trường quốc tế thông qua kênh trái phiếu để huy động thêm ngoại tệ bù đắp, khi hệ số rủi ra hàng hàng đã giảm. Vừa rồi chúng ta bị đánh tụt hạng tín nhiệm chính là lý do bắt buộc phải thực hiện thông tư này.
Liên quan đến chuyện tỉ giá, có một số điểm chúng ta có thể nhìn vào để lạc quan như:
Tỉ lệ nợ ngắn hạn của VN khá thấp, đa số là nợ dài hạn.
Tỉ giá tăng sẽ làm vốn đầu từ nước ngoài vào sẽ tăng khi quy ra VND, đồng thời giảm số vốn bị rút ra khi quy ngược lại USD.
Hỗ trợ hơn các doanh nghiệp xuất khẩu, giảm nhập khẩu ( đặc biệt các mặt hàng xa xỉ phẩm )
Đối với thị trường CK, các vấn đề sau sẽ là yếu tố bi quan :
Thông tư 13 ( chỉ ngắn hạn tới hết tháng thôi ). Vì sẽ là giai đoạn nước rút cho các ngân hàng còn lại hoàn thành.
Chuyện tỉ giá. Có hay không chuyện sẽ điều chỉnh tỉ giá thêm lần nữa từ giờ tới cuối năm. Hiện giờ đa số ngân hàng áp mức giá trần rồi. Cuối năm lại là mùa thanh toán nợ cũng như nhu cầu ngoại tệ phụ vụ cho nhập khẩu tăng cao. Cán cân xuất nhập khẩu vẫn chưa thể giải quyết ngay được. ( tính chất trung dài hạn )
IPO, cung lên sàn niêm yết, hàng loạt doanh nghiệp tăng vốn ( chỉ mang tính trung hạn ).
Cuối cùng, có một chuyện chúng ta nên quen dần. Đó là chuyện nói một đằng làm một nẻo của giới chính sách, có nói không, không nói có. Điều đó mọi người cũng nên thông cảm, các bác nhà ta cũng chỉ có ý tốt “trấn an dư luận, củng cố lòng tin” thui.