Cuộc chiến đất hiếm: Trung Quốc tung “vũ khí tài nguyên”, Mỹ đáp trả bằng chiến lược liên minh

Căng thẳng leo thang giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc đã bước vào giai đoạn quan trọng, khi cả hai siêu cường kinh tế đều triển khai các chiến lược mặc cả ngày càng tinh vi trước thềm các cuộc đàm phán cấp cao tiềm năng. Trọng tâm của cuộc đối đầu mới nhất này chính là một nguồn tài nguyên tiêu biểu cho cạnh tranh địa chính trị của thế kỷ 21: nguyên tố đất hiếm.

Vũ khí đất hiếm

Việc Trung Quốc công bố các biện pháp kiểm soát xuất khẩu nghiêm ngặt đối với các nguyên tố đất hiếm thể hiện sự leo thang có tính toán trong tranh chấp thương mại đang diễn ra. Những nguyên liệu này, thiết yếu cho mọi thứ, từ điện thoại thông minh đến xe điện và hệ thống quân sự tiên tiến, đặt Bắc Kinh vào vị thế có lợi thế đáng kể. Với gần một nửa trữ lượng đất hiếm toàn cầu và năng lực chế biến vượt trội, Trung Quốc sở hữu cái mà các nhà kinh tế gọi là "nguồn tài nguyên điểm nghẽn" - nơi sự tập trung nguồn cung tạo ra sức mạnh mặc cả bất đối xứng.

Các biện pháp kiểm soát được đề xuất sẽ yêu cầu các công ty nước ngoài phải xin phép chính phủ Trung Quốc trước khi xuất khẩu các sản phẩm có chứa dù chỉ một lượng rất nhỏ đất hiếm có nguồn gốc từ Trung Quốc. Hệ quả kinh tế là vô cùng to lớn. Chính sách này trên thực tế sẽ trao cho Bắc Kinh quyền phủ quyết đối với các phân khúc rộng lớn của chuỗi cung ứng sản xuất toàn cầu, từ thiết bị điện tử tiêu dùng đến cơ sở hạ tầng năng lượng tái tạo.


Phân tích Khung phản ứng của Hoa Kỳ

Phản ứng của Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent cho thấy một chiến lược đa tầng của Mỹ, kết hợp đàm phán song phương với xây dựng liên minh giữa các nền kinh tế đồng minh. Đề xuất của ông về việc Washington có thể kéo dài thời hạn tạm dừng áp thuế quan 90 ngày hiện tại lên hơn ba tháng để đổi lấy việc Trung Quốc từ bỏ kiểm soát đất hiếm cho thấy tính toán chi phí-lợi ích của chính quyền.

Cách tiếp cận này phản ánh một số nguyên tắc kinh tế:

* Lý thuyết Cam kết Đáng tin cậy : Bằng cách công khai đưa ra các điều khoản cụ thể để gia hạn lệnh tạm dừng thuế quan, các quan chức Hoa Kỳ đang cố gắng thiết lập các cam kết đáng tin cậy có thể tạo điều kiện thuận lợi cho việc mặc cả. Tuy nhiên, điều kiện ràng buộc này lại tạo ra một bài toán kinh điển trong lý thuyết trò chơi, trong đó cả hai bên phải đồng thời quyết định hợp tác hay phản bội.

* Kinh tế Liên minh : Việc Bessent nhấn mạnh vào việc phối hợp với các đồng minh châu Âu, Úc, Canada, Ấn Độ và các nền dân chủ châu Á thể hiện nỗ lực tạo ra một khối đối trọng. Chiến lược này nhằm mục đích làm suy yếu vị thế độc quyền của Trung Quốc về đất hiếm bằng cách tập hợp sức mạnh về phía cầu và có khả năng phối hợp phát triển chuỗi cung ứng thay thế.

* Chi phí "bên miệng hố chiến tranh" : Việc đe dọa áp đặt thêm 100% thuế quan lên hàng hóa Trung Quốc sẽ gây ra những tổn thất kinh tế đáng kể trong nước. Các khoản thuế này sẽ hoạt động như một loại thuế đánh vào người tiêu dùng và doanh nghiệp Mỹ, có khả năng làm gia tăng áp lực lạm phát đồng thời phá vỡ các mối quan hệ cung ứng đã được thiết lập.

CHI TIẾT: https://vietnambusinessinsider.vn/c...ap-tra-bang-chien-luoc-lien-minh-a48827.html?