Đầu tư công: Động lực chính cho tăng trưởng kinh tế 2023

Năm 2023, các động lực tăng trưởng kinh tế như xuất khẩu và tiêu dùng có thể chững lại khi kinh tế các nước đối tác suy thoái và tiêu dùng trong nước khó tăng mạnh như năm trước. Giải ngân đầu tư công được kỳ vọng trở thành trụ cột mới cho tăng trưởng kinh tế giai đoạn tới nhờ tính dẫn dắt và lan tỏa trên nhiều nhóm ngành. Động thái quyết liệt của Chính phủ đã được thể hiện trong buổi Hội nghị trực tuyến toàn quốc sáng 21/2 về việc đôn đốc đẩy mạnh phân bổ, giải ngân vốn đầu tư công và thực hiện Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội.



Với kỳ vọng tiến độ giải ngân sẽ cải thiện mạnh mẽ năm nay, em xin gửi Anh Dương Báo cáo cập nhật cơ hội đầu tư theo chủ đề: Đầu tư công: Động lực chính cho tăng trưởng kinh tế 2023.

I. Tình hình giải ngân đầu tư công năm 2022 và kế hoạch 2023



Năm 2022, Chính phủ, Thủ tướng đã ban hành nhiều nghị quyết, văn bản; tổ chức hội nghị trực tuyến; lập tổ công tác để kiểm tra, đôn đốc công tác giải ngân.



Kết quả, Công tác giải ngân vốn đầu tư công đã được triển khai đồng bộ và đạt được một số kết quả tích cực. Giải ngân năm 2022 (tính đến hết tháng 1/2023) là trên 541 nghìn tỷ đồng, đạt gần 93,5% kế hoạch, tuy thấp hơn cùng kỳ năm 2021 (cùng kỳ năm 2021 đạt 95,11%) nhưng là năm có số tuyệt đối giải ngân cao nhất so với các năm trước đây, tăng khoảng 23,5% (khoảng 103 nghìn tỷ đồng) so với năm 2021.



Kế hoạch đầu tư công năm 2023: tăng tốc giải ngân.



Với tốc độ giải ngân chậm năm 2021-2022, ước tính lượng giải ngân đầu tư công bình quân giai đoạn 2023-2025 để hoàn thành kế hoạch cả giai đoạn khoảng 600 – 700 nghìn tỷ đồng. Do đó, năm 2023 sẽ là năm bản lề các dự án đầu tư công được đẩy mạnh sau khi bị đình trệ bởi dịch Covid – 19, giá nguyên vật liệu tăng cao.

​

Trong năm 2023, Chính phủ nâng tổng vốn đầu tư công lên 700 nghìn tỷ đồng (+25% so với KH2022). Số vốn này đã bao gồm vốn cho các dự án trong Chương trình phục hồi và phát tiển kinh tế xã hội.



Bên cạnh đó, các vướng mắc về phát triển hạ tầng đã được giải quyết nhằm mục đích rút ngắn thời gian chuẩn bị, đẩy nhanh tiến độ. Cụ thể như sau:

- Thiếu nguồn cung vật liệu xây dựng (VLXD): cấp phép và hướng dẫn thực hiện triển khai khai thác mỏ khoáng sản, VLXD tại các địa phương.

- Biến động giá VLXD: Giá VLXD hạ nhiệt. Bộ xây dựng kiểm tra, kiểm soát, quản lý chặt chẽ giá VLXD, chỉ đạo các địa phương công bố giá kịp thời.

- Vướng mắc trong đền bù: giải phòng mặt bằng: các địa phương đã bàn giao 76% mặt bằng cuối năm 2022, mục tiêu bàn giao 100% mặt bằng vào Q2.2023.

- Tiến độ lựa chọn nhà thầu: đã tiến hành chỉ định thầu đối với 12/12 dự án thành phần Cao tốc Bắc Nam GĐ2. Phân chia gói thầu thành 25 gói thành phần phù hợp năng lực triển khai, tài chính của các nhà thầu.



Theo đó, với việc hơn 90% vốn đầu tư công năm 2023 đã được phân bổ theo báo cáo cuối tháng 1 vừa rồi, kỳ vọng sẽ đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án, đặc biệt là 4 dự án trọng tâm: Dự án chuyển tiếp cao tốc Bắc Nam giai đoạn 1; cao tốc Bắc Nam giai đoạn 2; cảng hàng không sân bay quốc tế Long Thành; vành đai 3.

II. Các nhóm ngành và cổ phiếu hưởng lợi chính



Việc tập trung đẩy mạnh đầu tư công kỳ vọng sẽ tạo ra các tác động lan tỏa đến nhiều nhóm ngành như vật liệu xây dựng, xây dựng, bất động sản dân cư, bất động sản khu công nghiệp và logistics. Đầu tư công được coi là động lực tăng trưởng kinh tế trong bối cảnh các đầu kéo tiêu dùng, xuất khẩu chịu ảnh hưởng do áp lực lạm phát, tỷ giá tăng và kinh tế toàn cầu biến động.

​

Theo tính toán của Tổng cục thống kê, nếu giải ngân vốn đầu tư công tăng thêm 1% so với năm trước thì GDP tăng thêm 0,058%.



Hiện tại chúng ta đã tiến hành bàn giao 80% mặt bằng và phân bổ 90% vốn đến các địa phương. Nên giai đoạn tiếp theo trong chuỗi giá trị các dự án hạ tầng giao thông là giai đoạn thi công. Theo đó, các doanh nghiệp phụ trách thi công lần lượt từng phần kết cấu hạ tầng sẽ được hưởng lợi.

​

1. Nhóm Cát, Đá xây dựng:



Nhu cầu sử dụng đá xây dựng phục vụ cho các dự án đầu tư công là rất lớn. Theo Bộ Giao thông vận tải, nhu cầu về đá xây dựng giai đoạn 2023-2025 rơi vào khoảng 21,5 triệu m3. Cụ thể hơn, dự án sân bay Long Thành, đường cao tốc Biên Hòa Vũng Tàu, đường vành đai 3 dự kiến sử dụng lần lượt 2,04 triệu m3, 738 nghìn m3 và 5,2 triệu m3 đá xây dựng.



Lợi nhuận của các công ty đá xây dựng niêm yết dự kiến sẽ ghi nhận tăng trưởng trong năm 2023. Chúng tôi dự báo LNST của các công ty niêm yết tăng 16% so với cùng kỳ trong năm 2023. Sản lượng đá dự báo tăng bình quân 15%, giá bán dự kiến tăng khoảng 7%-8% so với cùng kỳ.



Doanh nghiệp niêm yết chú ý: KSB, DHA, CTI.



2. Nhóm Thép, Xi măng, Nhựa đường:



Đặc thù của từng ngành khiến mức độ hưởng lợi của các doanh nghiệp là khác nhau. Với ngành thép, doanh nghiệp cung ứng thép xây dựng được hưởng lợi. Với các ngành mà chi phí vận chuyển tác động lớn đến khả năng tiêu thụ sản phẩm của doanh nghiệp như xi măng, các doanh nghiệp có thị phần lớn và có vị trí gần các dự án đang triển khai sẽ được hưởng lợi tốt hơn phần còn lại của ngành.



Về mức độ cải thiện biên lợi nhuận của các doanh nghiệp VLXD (thép, xi măng), biến động chi phí nguyên liệu đầu vào như giá than có thể ảnh hưởng đáng kể đến biên lợi nhuận của các doanh nghiệp trong ngành. Mặc dù vậy, sự kiện Trung Quốc mở cửa trở lại được dự báo sẽ đem lại những hiệu ứng tích cực cho 1 vài nhóm ngành VLXD như thép và xi măng. Trong khi giá thép có thể sẽ dừng đà giàm và dần bước vào chu kỳ tăng giá trở lại, nhu cầu và điều kiện nhập khẩu của clinker của Trung Quốc được cải thiện sẽ làm giảm bớt áp lực dư cung của thị trường xi măng khu vực phía Bắc.



Doanh nghiệp niêm yết chú ý: HPG, HSG, NKG, HT1, PLC.



3. Nhóm xây dựng hạ tầng, điện, xây dựng thương mại:



Nhóm xây dựng hạ tầng kỳ vọng hưởng lợi trực tiếp khi các dự án đầu tư công trọng điểm đi vào triển khai. Một số dự án hạ tầng giao thông trọng điểm nhu cao tốc Bắc Nam giai đoạn 1 và 2, sân bay Long Thành được triển khai sẽ giúp các nhà thầu xây dựng (đặc biệt là những nhà thầu có kinh nghiệm thi công dự án).

​

Doanh nghiệp niêm yết chú ý: VCG, HHV, C4G, LCG, G36, PC1, CTD, HBC, PC1, HDG.



4. Nhóm Bất động sản Khu công nghiệp



Nhóm BĐS KCN kỳ vọng thu hút thêm dòng vốn FDI đầu tư vào khu công nghiệp khi cơ sở hạ tầng giao thông, cao tốc được hoàn thiện sẽ giúp tăng tính liên thông giữa các vùng, các KCN.



Trong năm 2023, bất động sản công nghiệp sẽ tiếp tục hưởng lợi từ dòng vốn dịch chuyển nhà máy sản xuất, hiệp định FTAs ký kết, các chính sách thu hút FDI. Tuy nhiên, dòng vốn FDI mới vào Việt Nam khả năng chưa thể phục hồi nhanh được khi kinh tế toàn cầu biến động, lạm phát tăng cao ảnh hưởng dòng vốn đầu tư của các quốc gia. Do đó, nhóm doanh nghiệp có lợi thế về quỹ đất sẵn sàng cho thuê và năng lực tài chính ổn định kỳ vọng sẽ hưởng lợi.



Doanh nghiệp niêm yết chú ý: KBC, GVR, IDC.

(Tổng hợp)