Đầu tư giá trị: Định tính vs Định lượng

Trước đây khi bắt đầu công việc trong lĩnh vực đầu tư, Passion Investment thường quyết định đầu tư dựa nhiều vào phương pháp định lượng, tức là hay nghiên cứu doanh nghiệp chủ yếu trên các con số từ báo cáo tài chính: income, tài sản, nợ .....

Tuy nhiên, thời gian trôi qua, Passion Investment nhận thấy rằng để có tầm nhìn về doanh nghiệp 3 - 5 năm tới hay là 10 năm thì vấn đề nghiên cứu sâu về định tính: lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp, quản trị, văn hóa doanh nghiệp lại là những vấn đề có tính quyết định nhất giúp mình tự tin trong việc ra quyết định đầu tư.

Vậy làm thế nào để có những thông tin về định tính của doanh nghiệp, làm sao đưa được những thông tin này vào quyết định đầu tư ? Tất cả các vấn đề về định tính doanh nghiệp mà Passion Investment rút tỉa trong quá trình đầu tư sẽ dần được chia sẻ ở topic này, rất mong các nhà đầu tư cũng vào để cùng chia sẻ kinh nghiệm thực tế của mình.

Có rất nhiều cách phân chia cổ phiếu thành các nhóm khác nhau. Trong hoạt động đầu tư của Passion Investment, chúng tôi cũng phân chia cổ phiếu thành ba nhóm:
- Nhóm cổ phiếu siêu sao: tăng trưởng doanh thu/lợi nhuận bình quân tối thiểu 20% trong 3 - 5 năm tiếp theo, ROE tối thiểu 15%
- Nhóm cổ phiếu thông thường: kém hơn nhóm trên, hoạt động ổn định, tà tà
- Nhóm cổ phiếu kém cỏi: kém hơn hẳn, nhưng có tài sản tốt, mua vì tài sản (phương pháp Net net, Net asset hay còn gọi là phương pháp đầu tư Mẩu xì gà thừa)

Nhóm cổ phiếu được ưa thích nhất là nhóm siêu sao, nếu bạn chọn được nhóm này và mua ở mức giá hợp lý trong khoảng P/E 8 - 10 lần thì gần như sẽ không còn phải quan tâm đến thị trường nữa, dù thế nào thì nắm giữ lâu một chút chắc chắn sẽ có lãi.

Tuy nhiên, để xác định được cổ phiếu có khả năng tăng trưởng mạnh mẽ như vậy thì chắc chắn không thể chỉ nhìn vào dữ liệu quá khứ (con số định lượng thông thường) để dự kiến cho tương lai. Muốn dự báo một cách tự tin về sự tăng trưởng mạnh mẽ này phải nhìn sâu vào lợi thế cạnh tranh (Warren Buffet thường gọi là "moat"), về để phân tích sâu sắc về lợi thế cạnh tranh chắc chắn phải dựa trên việc phân tích định tính doanh nghiệp rất nhiều.

Lợi thế cạnh tranh (Competitive Advantage hay Moat theo cách mà Warren Buffet gọi) là những điểm khác biệt tạo nên lợi thế trong cạnh tranh mà một công ty có hơn các công ty khác trong cùng ngành, tạo nên rào cản để các công ty khác khó ăn được vào miếng bánh thị trường mầu mỡ đang được nắm giữ bởi công ty có lợi thế cạnh tranh.

Về mặt kinh tế, bất kỳ công ty, bất kỳ ngành nào có tỷ suất lợi nhuận vượt trội so với nền kinh tế nói chung sẽ thu hút các đối thủ khác lao vào tranh giành. Nếu công ty có một lợi thế cạnh tranh bền vững thì công ty đó sẽ tiếp tục duy trì được tỷ suất lợi nhuận vượt trội so với cả nền kinh tế.

Làm thế nào để phân tích được lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp ? Cách làm ra sao ? Nguồn thông tin từ đâu ?
(to be continued)