Dòng tiền nóng sắp ồ ạt trở lại Việt Nam!

“Dù chúng ta đang ở trong giai đoạn mà dòng vốn đổ vào chỉ nhỏ giọt, nhưng việc dòng vốn mới ồ ạt chảy vào Việt Nam chỉ còn là vấn đề thời gian.”


Vì sao dòng tiền nước ngoài chỉ nhỏ giọt?

Sau khủng hoảng, dòng vốn đầu tư nước ngoài ồ ạt đổ vào đã đem lại sức bật cho các thị trường chứng khoán cũng như đồng tiền của các nước trong khu vực. Dòng tiền đổ vào thậm chí đã đến mức gióng lên hồi chuông cảnh báo ở một số nước.

Tuy nhiên, dòng tiền nóng này lại phớt lờ Việt Nam, một điểm đến ưa thích của nhà đầu tư vào các thị trường mới nổi cách đây vài năm.

Giới phân tích cho rằng tình trạng bất ổn vĩ mô, các chính sách kiểm soát thanh khoản của Chính phủ, năng lực quản trị doanh nghiệp yếu kém và ấn tượng về các vấn đề gần đây đã khiến nhà đầu tư vẫn chưa nhắm đến Việt Nam trong năm vừa qua.

Những bất lợi này có thể khiến Việt Nam lọt khỏi tầm ngắm của các nhà đầu tư, hạn chế sự phát triển của các thị trường vốn và toàn bộ nền kinh tế. Đồng thời cũng chặn đứng dòng vốn từ nước ngoài - một trong những yếu tố giúp cải thiện tình trạng thâm hụt thương mại
Thị trường chứng khoán Việt Nam đi ngược với các thị trường khác trong khu vực

Hai chỉ số chính VN-Index và HNX-Index đã giảm 25% trong vòng 12 tháng qua. Trong khi đó chỉ số chứng khoán chính của Sri Lanka lại tăng đến 116%, Philippines tăng 43%, Indonesia tăng 41% và Thái Lan tăng 35%. Khối lượng giao dịch trên hai sàn HOSE và HNX cũng đứng gần các mức thấp kỷ lục.

Năm ngoái, triển vọng tươi sáng của nền kinh tế toàn cầu đã giúp chỉ số VN-Index phục hồi, trước khi quay đầu đi xuống vào tháng 10. Các quỹ của Việt Nam cũng bị ảnh hưởng nặng nề. Theo số liệu từ công ty phân tích chứng khoán Lipper, từ cuối năm 2009 đến đầu tháng 10, 17/20 quỹ của các thị trường mới nổi chịu tác động mạnh nhất đều có đầu tư vào Việt Nam.

Khoảng cách chiết khấu giữa thị giá và tổng giá trị tài sản ròng (NAV) của các chứng chỉ quỹ ngày càng mở rộng. Tháng 9/2009, Indochina Capital đã giải thể quỹ niêm yết trên sàn London được thành lập vào năm 2007 và giao dịch thấp hơn so với NAV 50%.

Dòng vốn mới sẽ đổ vào từng đợt

Một số chuyên gia phân tích cho rằng dòng vốn nóng chắc chắn sẽ trở lại Việt Nam vì các mức định giá trở nên hấp dẫn.

Trong tháng 8, Numis Securities Ltd trụ sở tại London công bố báo cáo dài 115 trang cho rằng đây là lúc xem xét đầu tư trở lại vào Việt Nam nhờ các yếu tố cơ bản khả quan và triển vọng tươi sáng.

Nhiều quỹ đầu tư trong nước cũng nhận định thị trường Việt Nam sắp phục hồi.

Ông Don Lam, Tổng Giám đốc VinaCapital cho rằng đây là thời điểm đầu tư tuyệt vời vào Việt Nam bởi giá cổ phiếu rẻ, tình hình vĩ mô tương đối ổn định, tăng trưởng lợi nhuận doanh nghiệp khả quan với tốc độ trung bình khoảng 15%.

Theo số liệu của Thomson Reuters StarMine, chỉ số P/E của Việt Nam hiện là 11.2 lần, thuộc vào hàng thấp nhất trong khu vực. Được biết, chỉ số P/E của Thái Lan là 17.2 lần còn Indonesia là 23.1 lần.

Hiện chỉ số P/B của Việt Nam thấp hơn so với mức trung bình của các quốc gia châu Á (trừ Nhật Bản) và cách khá xa chỉ số P/B của Thái Lan, Philippines, Trung Quốc và Indonesia

Ông Chris Freund, Giám đốc Điều hành Mekong Capital, cho rằng một chu kỳ mới xuất hiện và dòng vốn sắp quay trở lại Việt Nam: ”Tôi đã chứng kiến kịch bản này rất nhiều lần tại các thị trường như Việt Nam, dòng vốn sẽ đổ vào từng đợt.”

“Dù chúng ta đang ở trong giai đoạn mà dòng vốn đổ vào chỉ nhỏ giọt, nhưng việc dòng vốn mới ồ ạt chảy vào Việt Nam chỉ còn là vấn đề thời gian. Chính tăng trưởng lợi nhuận doanh nghiệp sẽ nói lên tất cả. Tôi chưa thấy dấu hiệu của một sự chuyển dịch lớn nhưng khó mà hình dung rằng điều này có thể kéo dài lâu hơn nữa”, Ông Chris Freund nói thêm.

Thị trường bứt phá vào năm tới

Đà phục hồi nhờ sự dẫn dắt của các nhà đầu tư trong nước có thể giúp thu hút được các nhà đầu tư nước ngoài. Tuy vậy, giới phân tích quốc tế tỏ ra thận trọng hơn và cho rằng điều này chỉ có thể diễn ra vào đầu năm tới.

Gần đây, Thông tư 13 quy định về việc tăng tỷ lệ an toàn vốn (CAR) và bắt buộc tăng cường quản lý rủi ro đã bào mòn niềm tin thị trường trong lúc các ngân hàng tìm cách huy động vốn. Tuy nhiên theo các nhà môi giới, điều này sẽ giúp tăng cường sức mạnh cho ngành ngân hàng trong thời gian tới.

Mặt bằng lãi suất cao cũng góp phần thôi thúc các công ty nhờ đến thị trường chứng khoán để huy động vốn.

Đồng thời, sau vụ việc Vinashin, các cơ quan quản lý cho biết sẽ tăng cường các nỗ lực cải cách các doanh nghiệp nhà nước và giúp các doanh nghiệp này hoạt động hiệu quả hơn. Giới phân tích cho rằng đây là một yếu tố tích cực.

Trong một báo cáo mới đây của Dragon Capital: “Hiện tại, các mức định giá vẫn còn thấp, cải cách doanh nghiệp nhà nước và hệ thống ngân hàng đang được tiến hành. Thị trường chứng khoán sẽ bứt phá mạnh khi các ngân hàng hoàn thành tăng vốn. Và điều này có thể xảy ra vào năm tới và thậm chí khi đó nhà đầu tư nước ngoài vẫn chưa trở lại.”

Chu kỳ giảm giá tiền tệ kéo dài gần 3 năm qua có thể chưa chấm dứt. Thanh khoản thị trường đang bị tác động bởi sự trì hoãn cổ phần hóa và niêm yết hàng loạt doanh nghiệp nhà nước. Bên cạnh đó, việc tiếp cận với các công ty Việt Nam vẫn còn bị giới hạn và nạn quan liêu là khá phổ biến.

Ông Mark Mobius, Giám đốc Điều hành của Franklin Templeton, một quỹ đầu tư chuyên đầu tư vào các thị trường mới cho rằng Chính phủ Việt Nam phải hiểu hơn các hoạt động của thị trường vốn, để thị trường và dòng vốn vận hành tự do. VViệt Nam cũng nên tìm hiểu các kinh nghiệm của Trung Quốc, Malaysia và Singapore.

Bà Jacqueline Tse, chiến lược gia nghiên cứu cổ phiếu toàn cầu của HSBC tại Hồng Kông cho rằng Chính phủ Việt Nam đã thực hiện các bước đi đúng hướng. Tuy nhiên, bà Jacqueline Tse cho rằng các bước đi này vẫn chưa đủ. Trước tiên Việt Nam cần phải thực hiện các kế hoạch đã đề ra, và khi làm được điều đó, sẽ có nhiều người mua cổ phiếu và tình hình sẽ trở nên khả quan hơn.

Cẩn trọng với dòng vốn nóng từ nước ngoài

Ông Deepak Mishra, nhà kinh tế trưởng của World Bank tại Việt Nam cho biết: “Chúng ta có thể nghĩ đến những ưu điểm của việc không nhận quá nhiều lượng tiền nóng bởi dòng tiền này thường đến rất nhanh và đi cũng rất nhanh. Tuy nhiên trong trường hợp này, tôi cho rằng Việt Nam cần nhiều vốn hơn nữa.”

Tuần trước, ông Mishra lên tiếng cảnh báo về những rủi ro của dòng vốn nóng dồi dào tại Đông Á.

Thị trường chứng khoán còn non trẻ của Việt Nam biến động mạnh trong vài năm trở lại đây. Năm 2006, thời điểm trước khi gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), VN-Index nhảy vọt tới 144% và là một trong những chỉ số tăng mạnh nhất trên thế giới.

Tuy nhiên, sự phát triển vượt bậc này đã dẫn đến đà tăng trưởng quá nóng và cuộc suy thoái kinh tế toàn cầu sau đó đã tác động mạnh đến Việt Nam. Nhà đầu tư rút lui trong năm 2008 đã khiến thị trường chứng khoán Việt Nam lao dốc 66% và là một trong những thị trường giảm mạnh nhất trên thế giới.