Gói kích thích thuế của Trump có giúp được nền kinh tế Mỹ trong năm 2026 ?

Nền kinh tế Mỹ bước vào năm 2026 ở một thời điểm then chốt. Sau một năm đầy biến động với sự bất ổn trong chính sách thương mại và chính trị, Hoa Kỳ đang đối mặt với một bức tranh kinh tế phức tạp, nơi những động lực tài chính ngắn hạn gặp phải những thách thức cấu trúc dai dẳng.

Mặc dù luật thuế gần đây hứa hẹn sẽ thúc đẩy chi tiêu tiêu dùng và đầu tư kinh doanh, các nhà kinh tế vẫn còn tranh cãi về việc liệu những biện pháp này có thể bù đắp được áp lực ngày càng tăng từ sự suy yếu của thị trường lao động, những lo ngại về lạm phát và sự gián đoạn công nghệ không đồng đều hay không.



Động lực tài chính: Giải pháp tạm thời hay chất xúc tác bền vững?

Trọng tâm chiến lược kinh tế của chính quyền xoay quanh gói thuế mở rộng, gia hạn các khoản giảm thuế thu nhập trước đó đồng thời đưa ra các khoản miễn thuế mới cho tiền boa và tiền làm thêm giờ. Tác động tức thời sẽ thể hiện qua việc tăng cường hoàn thuế trong nửa đầu năm 2026, với các hộ gia đình nhận được nhiều hơn từ 300 đến 1.000 đô la so với những năm bình thường. Xét về tổng thể, điều này tương đương với khoản tiền ước tính từ 30 tỷ đến 100 tỷ đô la được bơm vào túi người tiêu dùng trong giai đoạn quan trọng khi bảng cân đối kế toán của các hộ gia đình đang có dấu hiệu căng thẳng.

Tuy nhiên, tính bền vững của gói kích thích tài chính này vẫn còn là điều đáng nghi vấn. Mô hình chi tiêu của người tiêu dùng cho thấy rằng các khoản hoàn thuế thường tạo ra sự tăng đột biến tạm thời trong tiêu dùng chứ không phải là những thay đổi lâu dài trong hành vi chi tiêu. Bằng chứng lịch sử cho thấy rằng các khoản chuyển tiền một lần như vậy thường được hướng đến việc giảm nợ hoặc tiết kiệm phòng ngừa, đặc biệt là khi nền kinh tế bất ổn. Với tâm lý người tiêu dùng dễ bị tổn thương và mối lo ngại về khả năng chi trả gia tăng, hiệu ứng lan tỏa của các khoản cắt giảm thuế này có thể gây thất vọng so với chi phí ngân sách của chúng.

Các yếu tố về phía cung trong gói kích thích kinh tế có vẻ khả quan hơn, đặc biệt là các điều khoản cho phép doanh nghiệp khấu trừ toàn bộ chi phí đầu tư vốn vào thiết bị và công nghệ. Cơ chế chính sách này trực tiếp làm giảm chi phí sử dụng vốn, về mặt lý thuyết sẽ khuyến khích các doanh nghiệp đẩy nhanh kế hoạch hiện đại hóa và đầu tư nâng cao năng suất. Các doanh nghiệp sản xuất hoạt động trong thị trường quốc tế cạnh tranh sẽ được hưởng lợi nhiều nhất, vì chính sách này thực chất trợ cấp cho việc áp dụng các công nghệ sản xuất tiên tiến có thể bù đắp chi phí lao động trong nước cao hơn.

Tuy nhiên, ngay cả ở đây, việc gửi tiền vẫn là cần thiết. Các quyết định đầu tư kinh doanh phụ thuộc vào điều kiện nhu cầu dự kiến cũng như các ưu đãi thuế. Với tăng trưởng GDP dự kiến ở mức khiêm tốn 2% và tỷ lệ thất nghiệp có xu hướng tăng, các công ty có thể ưu tiên bảo toàn bảng cân đối kế toán hơn là mở rộng bất kể các ưu đãi thuế. Tác động cuối cùng sẽ phụ thuộc rất nhiều vào việc liệu chính sách nới lỏng tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang có đủ để duy trì tổng cầu trong nửa cuối năm 2026 hay không.

Thị trường lao động: Con chim hoàng yến trong mỏ than.

Có lẽ diễn biến đáng lo ngại nhất khi bước sang năm 2026 là sự xấu đi của điều kiện thị trường lao động. Tỷ lệ thất nghiệp đã tăng lên 4,6%, đánh dấu mức cao nhất trong hơn bốn năm và là sự khác biệt đáng kể so với tình trạng cực kỳ khan hiếm lao động đặc trưng của năm 2023 và đầu năm 2024. Mặc dù con số này vẫn ở mức vừa phải so với lịch sử, nhưng xu hướng này có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với cả hiệu quả kinh tế và kinh tế chính trị.

Sự suy giảm nhu cầu lao động dường như diễn ra trên diện rộng chứ không tập trung vào các lĩnh vực cụ thể, cho thấy các yếu tố chu kỳ chứ không phải yếu tố cấu trúc đang tác động. Số lượng việc làm trống đã giảm, tỷ lệ tuyển dụng đã giảm và tốc độ tăng trưởng tiền lương đã chậm lại so với mức đỉnh điểm thời kỳ đại dịch. Những xu hướng này cho thấy thị trường lao động đã vượt qua giai đoạn bình thường hóa và có thể đang bước vào giai đoạn tích lũy nguồn lực dư thừa thực sự.

Đối với các nhà hoạch định chính sách, đây là một thách thức tế nhị. Cục Dự trữ Liên bang đã bắt đầu giảm lãi suất để đáp ứng tình trạng lạm phát hạ nhiệt và điều kiện việc làm yếu hơn, nhưng tốc độ và quy mô nới lỏng vẫn bị hạn chế bởi áp lực giá cả thấp hơn và những lo ngại về tính bền vững của ngân sách nhà nước. Nếu tỷ lệ thất nghiệp tiếp tục tăng lên mức 5% hoặc cao hơn, ngân hàng trung ương có thể phải đối mặt với những sự đánh đổi khó khăn giữa việc hỗ trợ thị trường lao động và duy trì uy tín trong việc chống lạm phát.

Từ góc độ hộ gia đình, tỷ lệ thất nghiệp gia tăng là mối đe dọa trực tiếp nhất đối với tăng trưởng tiêu dùng. Không giống như lạm phát làm giảm sức mua dần dần, mất việc làm gây ra sự xáo trộn kinh tế nghiêm trọng và tức thời cho người lao động bị ảnh hưởng và tạo ra hành vi thận trọng ở những người vẫn còn việc làm. Nếu tình trạng yếu kém của thị trường lao động lan rộng, khoản hoàn thuế khiêm tốn dự kiến vào đầu năm 2026 có thể bị bù đắp hoàn toàn bởi việc tăng tiết kiệm do sự bất ổn về việc làm.



CHI TIẾT: https://vietnambusinessinsider.vn/g...uoc-nen-kinh-te-my-trong-nam-2026-a50839.html