Joseph Stiglitz: Cần một hệ thuyết kinh tế mới-->ACE rãnh rổi nghiên cứu đi

doccotham · 24/08/2010, 09:55

TT giảm wa 0 có ji làm ngồi ngâm cứu ra học thuyết mới đi các bác~X

Người ta vẫn đang tiếp tục câu chuyện nực cười về việc chỉ ra ai là người phải chịu trách nhiệm cho cuộc suy thoái tồi tệ nhất từ sau thời kỳ Đại Khủng Hoảng – những chuyên gia tài chính đã quản lý rủi ro rất tồi hay các nhà quản lý kém hiệu quả.

Nhưng phần trách nhiệm thuộc về các chuyên gia kinh tế cũng không nhỏ. Họ đã cung cấp các mô hình kinh tế khiến cho các nhà quản lý tin rằng thị trường có thể tự điểu tiết, rằng chúng đang hoạt động rất hiệu quả và có thể tự hiệu chỉnh. Giả thuyết về các thị trường hiệu quả - quan điểm cho rằng giá cả thị trường phản ánh đẩy đủ các thông tin thích hợp – rất được ưa chuộng. Ngày nay, không chỉ nền kinh tế của chúng ta trở thành một mớ hỗn độn mà các luận thuyết kinh tế thống trị những năm trước khủng hoảng cũng thế - hay ít nhất chúng nên thế.
Rất khó để những người không chuyên trong lĩnh vực kinh tế có thể hiểu sự đặc biệt của các mô hình kinh tế vĩ mô này. Phần nhiều trong số đó cho rằng cầu phải cân bằng với cung – và điều đó có nghĩa là có thể xảy ra trường hợp không có thất nghiệp. (Ngay bây giờ rất nhiều người đang rất nhàn rỗi; tại sao sự khốn khổ của họ lại là vấn đề của các nhà tâm lý mà lại không phải là các kinh tế gia.) Rất nhiều người sử dụng “mô hình nhân tố đại diện” – tất cả các cá thể được cho là đồng nhất, và điều này có nghĩa là có thể không có một thị trường tài chính có ý nghĩa nào (ai sẽ cho ai vay tiền?) Thông tin bất cân xứng, viên gạch nền cho cho kinh tế học hiện đại, cũng sẽ không còn nữa: chúng chỉ có thể xuất hiện nếu các cá thể bị phân liệt sâu sắc, một giả định không thích hợp với các giả định được ưa chuộng khác, mang đầy tính duy lý.
Các mô hình tồi dẫn đến các chính sách tồi. Ngân hàng trung ương là một ví dụ, chỉ tập trung vào những sự kém hiệu quả kinh tế nhỏ bắt nguồn từ lạm phát, mà loại trừ những sự kém hiệu quả lớn hơn nhiều bắt nguồn từ sự yếu kém của thị trường tài chính và bong bóng giá tài sản. Sau cùng, các mô hình của họ cho rằng thị trường tài chính luôn hoạt động hiệu quả. Đáng chú ý, các mô hình kinh tế vĩ mô tiêu chuẩn thậm chí còn không kết hợp một cách đầy đủ với sự phân tích về các ngân hàng. Không ngac nhiên khi cựu chủ tịch Fed Alan Greenspan, trong câu tự châm biếm nổi tiếng của mình, có thể bày tỏ sự ngạc nhiên của ông về việc các ngân hàng đã không làm tôt hơn công việc của mình trong việc quản lý rủi ro. Sự bất ngờ thực sự chính là về sự bất ngờ của ông: kể cả một cái nhìn lướt qua vào sự ưu ái phi lý dành cho các ngân hàng và các nhà quản lý của họ có thể dự đoán được sự ứng xử thiển cận với những sự liều lĩnh quá mức.
Các mô hình tiêu chuẩn nên được xếp hạng dựa trên khả năng phán đoán của chúng – và đặc biệt là trên khả năng dự đoán được trước các tình huống rắc rối. Tăng mức độ chính xác của các dự đoạn trong giai đoạn bình thường (biết được nền kinh tế sẽ tăng trưởng 2,4% hay 2,5%) quan trọng không kém việc biết trước nguy cơ của các cuộc khủng hoảng. Trong trường hợp này thì các mô hình này đã thất bại, và sự dự đoán của các nhà hoạch định chính sách dựa trên chúng, cho đến bây giờ, đã bào mòn hoàn toàn sự đáng tin cậy của chúng. Các nhà hoạch định chính sách không nhìn thấy trước được cuộc khủng hoảng, nói rằng các ảnh hưởng của nó xảy ra sau khi bong bóng nhà đất vỡ, và nghĩ rằng hậu quả sẽ ngắn và không trầm trọng như những gì đã xảy ra.
May thay, khi hầu hết các xu thế chủ đạo tập trung vào các mô hình không hoàn thiện này, rất nhiều các nghiên cứu đã đươc thực hiện để phát triển các phương pháp tiếp cận khác. Các học thuyết kinh tế đã chỉ ra rằng rất nhiều các kết luận quan trọng của mô hình tiêu chuẩn là không chắc chắn – điều đó có nghĩa là những sự thay đổi nhỏ trong các giả định đã dẫn tới những thay đổi lớn trong các kết luận. Kể cả sự bất cân xứng thông tin nhỏ, hay những thiếu sót trong thị trường rủi ro, có nghĩa rằng thị trường không hoạt động hiệu quả. Các kết luận nổi tiếng, chẳng hạn như bàn tay vô hình của Adam Smith, đã không còn đúng; Bàn tay vô hình trở nên vô hình bởi vì nó vốn không tồn tại. Ngày nay có ít người tranh cãi rằng các nhà quản lý ngân hàng, trong sự theo đuổi quyền lợi bản thân của họ, đã thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế toàn cầu.
Các chính sách tiền tệ ảnh hưởng đến nền kinh tế thông qua sự sẵn có của tín dụng – và theo cách khiến cho chúng trở nên sẵn có, đặc biệt là đối với các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Hiểu được điều này đòi hỏi chúng ta phải phân tích các ngân hàng và các ảnh hưởng qua lại của chúng cùng với sự thần bí của khu vực ngân hàng. Trừ một ít ngoại lệ, hầu hết các ngân hàng trung ương ít quan tâm đến các rủi ro hệ thống và các rủi ro được tạo nên từ khả năng kết nổi của tín dụng. Những năm trước cuộc khủng hoảng, một vài nghiên cứu đã tập trung vào các vấn đền này, bao gồm cả khả năng phá sản hàng loạt vốn đã kết thúc theo một cách quan trọng trong cuộc khủng hoảng. Đây là một ví dụ về tầm quan trọng của việc xem xét một cách cẩn sự tác động qua lại phức tạp của các nhân tố trong nền kinh tế (hộ gia đình, doanh nghiệp, ngân hàng) – những sự tương tác vốn không thể được nghiên cứu trong các mô hình mà theo đó mọi nguời được giả định là giống nhau. Thâm chí các giả định bất khả xâm phạm về tính duy lý cũng đã bị tấn công: có những đô lệch mang tính hệ thống từ tính duy lý và các hậu quả đối với các hành động kinh tế vĩ mô vốn cần phải được nghiên cứu tỉ mỉ.
Thay đổi các hệ thuyết không phải là một việc dễ dàng. Quá nhiều người đã đầu tư quá nhiều sức lực vào các mô hình sai. Tuy nhiên, tôi tin rằng một hệ thuyết mới đang nằm trong tầm tay chúng ta.
Joseph Stiglitz đoạt giải Nobel kinh tế năm 2001. Ông là giáo sư đại học Columbia. Ông từng giữ chức chủ tịch Hội đồng cố vấn kinh tế của tổng thống Bill Clinton và trưởng kinh tế gia tại World Bank.

Vĩnh Thắng
Financial Times
Xem tất cả

HungThinhck · 24/08/2010, 09:57

Thuyết gì thì cũng tổng kết vài ba hàng thôi chứ pác, dài quá chứng xuống thời gian đau mà đọc

Joseph Stiglitz: Cần một hệ thuyết kinh tế mới-->ACE rãnh rổi nghiên cứu đi

doccotham Thành viên gắn bó với f319.com

HungThinhck Thành viên rất tích cực

Chủ đề cùng chuyên mục

Chia sẻ trang này