KHẨN: Tình hình vĩ mô tiếp tục xấu - CK VN sẽ loanh quanh mức 300 điểm cuối 2008

KHẨN: Tình hình vĩ mô tiếp tục xấu - CK VN sẽ loanh quanh mức 300 điểm cuối 2008

1. Thông tin chính từ cuộc họp Chính phủ ngày hôm nay
Ngày 1.11, tại Văn phòng Chính phủ, dưới sự chủ trì của Thủ tướng ***************, Chính phủ đã họp phiên thường kỳ tháng 10 để kiểm điểm việc thực hiện kinh tế - xã hội 10 tháng và các giải pháp phát triển những tháng cuối năm 2008, kế hoạch năm 2009. Trong đó, mục tiêu là tiếp tục kiềm chế lạm phát và ổn định kinh tế vĩ mô, đồng thời chủ động phòng ngừa suy giảm kinh tế, duy trì tốc độ tăng trường hợp lý, bền vững, đảm bảo an sinh xã hội.
Theo báo cáo của CP tại cuộc họp, trong 10 tháng vừa qua, kim ngạch xuất khẩu đạt 5.100 triệu USD giảm 3,3% và nhập khẩu đạt 5.800 triệu USD tăng 5,2%;
Căn cứ vào tình hình hiện nay và triển vọng 2 tháng cuối năm, theo báo cáo thì tốc độ GDP năm nay có thể đạt khoảng 6,7%, kim ngạch xuất khẩu đạt 64 tỉ USD, giảm 1 tỉ USD so với báo cáo trình Quốc hội và kim ngạch nhập khẩu khoảng 83 tỉ USD, giảm 1 tỉ USD và tốc độ giá tiêu dùng tăng khoảng 22%. Như vậy nhập siêu sẽ ở mức xấp xỉ 20 tỷ USD.
Nhận đinh về tình hình kinh tế thế giới, Thủ tướng cho rằng, năm 2009 sẽ suy giảm nhiều hơn năm 2008, hiện một số nước đã bước vào suy thoái, tốc độ tăng trưởng kinh tế thấp hơn năm 2008... sẽ tác động đến nền kinh tế nước ta, trước hết là xuất khẩu do sức mua giảm, ngoài ra sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến du lịch, thị trường chứng khoán... Bên cạnh những khó khăn, Thủ tướng chỉ ra thuận lợi về đầu vào các mặt hàng như xăng dầu, xi-măng... giảm thì sức cạnh tranh tốt hơn, thị trường nội địa với trên 80 triệu dân nhiều tiềm năng, đồng thời có thể mở rộng thị trường mới, chẳng hạn cá ba sa xuất khẩu có thể đạt 1,2 tỉ USD trong năm nay - Thủ tướng dẫn chứng.
Trên tinh thần này, Thủ tướng yêu cầu các thành viên Chính phủ tiếp tục theo dõi sát tình hình kinh tế thế giới để làm tốt công tác dự báo với mục tiêu chỉ đạo: Tiếp tục kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, đồng thời chủ động ngăn ngừa suy giảm kinh tế, duy trì tăng trưởng hợp lý, bền vững, bảo đảm an sinh xã hội; phấn đấu đạt mức tăng trưởng từ 6 - 6,5% trong năm nay và năm 2009, nếu thuận lợi phấn đấu trên 6,5%...
2. Kim ngạch xuất khẩu liên tục giảm

Bộ Công Thương vừa tổ chức cuộc họp khẩn nhằm tháo gỡ khó khăn cho các doanh nghiệp trước bối cảnh nền tài chính thế giới có nhiều biến động xấu, khiến tình hình xuất khẩu của Việt Nam đang có dấu hiệu chững lại và thụt lùi.
Cụ thể là liên tục trong 3 tháng qua, kim ngạch xuất khẩu giảm khá rõ: giảm 500 triệu USD trong tháng 8 (giảm 7,4% so với tháng 7), hơn 700 triệu USD trong tháng 9 (giảm 12,4% so với tháng 8) và 170 triệu (giảm 3,2% so với tháng 9).
Đáng chú ý là xuất khẩu hàng hoá Việt Nam trong tháng 10/2008 đã sụt giảm rất mạnh. Hầu hết các mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam như dệt may, dầu thô, điều, hải sản, cà phê, cơ khí, điện tử... đều có mức tăng trưởng rất thấp và đang đi xuống.
Điển hình như ngành dệt may, Tổng Giám đốc Tập đoàn Dệt may (Vinatex) cho biết, nhiều khách hàng tại thị trường Mỹ, Nhật đã rút lại đơn hàng. Trong khi đó, nguồn vốn thì thiếu, chi phí đầu vào lại tăng, lãi suất ngân hàng cao ngất ngưởng, nhiều thủ tục gây bất lợi cho doanh nghiệp?
Đại diện hiệp hội Điều Việt Nam tại cuộc họp cho biết nhu cầu tiêu dùng đã và đang chững lại, hàng đã giao thanh toán rất chậm, một số thị trường đã chính thức đề nghị lùi thời gian giao hàng. Trong nước thì 80 - 90% doanh nghiệp đã ngừng sản xuất. Bên cạnh đó, giá xuất khẩu điều đang xuống rất nhanh từ 5.500 USD/tấn trung bình 9 tháng hiện xuống còn 4.100-4.200 USD/tấn. Lượng điều tồn kho của doanh nghiệp còn tới 30.000 tấn.
Vì vậy, không chỉ có dệt may, hầu hết các ngành như điều, gỗ, dầu thô, thủy sản, linh kiện điện tử... đều khẳng định khó hoàn thành mục tiêu trong năm 2008, thậm chí còn không ít doanh nghiệp đã và đang đứng trước tình trạng phá sản.
Cầu tiêu dùng thế giới giảm
Khủng hoảnh xảy ra, hàng loạt doanh nghiệp phá sản. Chỉ riêng ở Mỹ, trong tháng 9/2008 đã có thêm 159 ngàn việc làm bị cắt giảm. Đây là con số lớn nhất trong 5 năm qua. Tại Châu Á và Châu Âu, con số này cũng đang gia tăng nhanh.
Mất việc đồng nghĩa không có thu nhập để chi trả dịch vụ. Bên cạnh đó, những lo ngại về sự xấu đi của nền kinh tế và khả năng mất việc làm trong tương lại gần đã buộc người dân phải cắt giảm mạnh mẽ chi tiêu mà trước hết là mặt hàng cao cấp.
Điều tra mới nhất cho thấy, chỉ số niềm tin của người tiêu dùng Mỹ đã giảm xuống 99,8 điểm so với mức 105,6 điểm tháng 8 và thấp hơn nhiều mức kỳ vọng 104,5 điểm của các nhà phân tích. Chỉ số này ở Đức giảm từ 198,5 điểm trong tháng 8 xuống còn 104,2 điểm trong tháng 9 và thấp hơn mức dự báo 105 điểm.
Đây là nguyên nhân khiến thị trường bán lẻ ảm đạm và các hệ thống bán lẻ bị đóng của hàng loạt. Tại Pháp sức mua cuối năm dự kiến sẽ giảm 0,4% và cả năm dự kiến chỉ tăng 0,7% so với 3,3% của năm 2007.
Do tác động của khủng hoảng, nhu cầu tiêu dùng tại các thị trường lớn đều giảm kéo theo nhu cầu nhập khẩu tại các thị trường lớn đều giảm mạnh. Xuất khẩu Việt Nam chắc chắn bị ảnh hưởng và cần có sự chuẩn bị để giảm thiểu tác động xấu và thâm hụt cán cân thương mại. Theo các chuyên gia, ảnh hưởng xuất khẩu Việt Nam chủ yếu trên 2 phương diện là nhu cầu thị trường giảm và biến động EUR/USD.
Về phương diện cầu, ngoài thị trường Mỹ nơi đang chiếm hơn 20% kim ngạch xuất khẩu chung, 57% xuất khẩu dệt may đã khiến cho xuất khẩu vào thị trường này có nhiều tín hiệu chậm lại. Bên cạnh đó, thị trường EU và Nhật Bản cũng bị ảnh hưởng và đây lại chính là những thị trường lớn của Việt Nam. Hiện nay, do khủng hoảng, nhiều đơn hàng cuối năm vẫn chưa được ký kết. [
Bên cạnh đó, tỷ giá EUR biến động như hiện nay sẽ là bất lợi cho xuất khẩu Việt Nam. Các mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam phấn lớn là gia công. Nếu xuất khẩu sang EU, các doanh nghiệp thường nhập khẩu bằng USD, trả các chi phí khác bằng VND và bán vào thị trường sử dụng EURO. Hiện đồng USD đang tăng giá so với EURO, sức ép giảm giá EURO càng lớn. Như vậy, chi phí sản xuất của doanh nghiệp sẽ tăng trong khi doanh thu thì khó tăng.
Ngoài ra, cũng cần tính tới khả năng các nước sử dụng hàng rào kỹ thuật, thương mại để hạn chế nhập khẩu, bảo vệ sản xuất trong nước, chống thâm hụt thương mại gây khó khăn cho hàng xuất khẩu Việt Nam.
Trước tình hình đó, Thứ trưởng Bộ Công hương Nguyễn Thành Biên cho biết sẽ xem xét các kiến nghị của doanh nghiệp.
Đối với vấn đề nới lỏng thuế nguyên phụ liệu nhập khẩu, Bộ Công Thương sẽ phối hợp với Bộ Tài chính để giải quyết. Bộ này cũng sẽ làm việc với Ngân hàng Nhà nước để hài hòa lợi ích doanh nghiệp trong vấn đề tỷ giá.
3. Sức mua nhiều mặt hàng giảm mạnh
Giá hàng lương thực, thực phẩm liên tục tăng cao từ đầu năm đến nay, hơn ai hết, giới kinh doanh nhỏ lẻ tại các chợ, các phố ở Hà Nội đều thấm thía sự giảm mạnh sức mua của người dân. Dù hai tháng nay, nhiều mặt hàng lương thực, thực phẩm thiết yếu như gạo, thịt, dầu ăn giá đã ?odễ chịu? hơn nhưng thị trường vẫn rất trầm lắng.
Theo một chủ cửa hàng thực phẩm số 43 phố chợ Chính Kinh, quận Thanh Xuân, sức tiêu thụ các loại thịt cá, trứng, giò chả... hiện chỉ bằng 30 ?" 50% so với cùng kỳ năm ngoái. Với mặt hàng có mức tăng giá cao gần đây là mỳ chính, bột nêm, hiện cửa hàng chị chỉ bán được nửa thùng/tháng (mỗi thùng 12 gói) so với mức 4, 5 thùng/tháng trước đây.
Tương tự, chủ cửa hàng tổng hợp Đài Tuấn, phố Thành Công (Hà Nội) cũng thừa nhận chậm chạp là tình cảnh chung của các mặt hàng tại đây. Ngay cả thuốc lá ?" chủ cửa hàng dẫn chứng, thường cứ cách một ngày, những người bán hàng nhỏ lẻ lại đến lấy hàng một lần, thì nay phải vài ba ngày; lượng bán đã giảm một nửa.
Giám sát bán hàng của Nestlé Việt Nam ?" hãng thực phẩm và đồ uống lớn, tại một tỉnh phía Bắc cũng cho hay việc bán hàng của hãng 2 tháng nay đã gặp khó khăn. Sức mua giảm từ 10 ?" 15% so với các tháng trước đó.
Không chỉ các sản phẩm sữa và liên quan đến sữa (sụt giảm do người tiêu dùng hoang mang trước thông tin về chất melamine) mà kể cả các sản phẩm không liên quan như Trà chanh Nestea, bột nêm Maggi ngon đợt này bán ra cũng rất chậm.
Ở lĩnh vực hàng điện tử, chị Hoàng Thu Thanh ?" quản lý bán hàng của hãng TCL tại các tỉnh Phú Thọ, Yên Bái, Việt Trì nhận định, từ tháng 3 đến nay, doanh số bán ra của mặt hàng TV nói riêng đã liên tục giảm. Đặc biệt những tháng gần đây, mức giảm đã là 25%, chỉ đạt khoảng 4.000 chiếc/tháng, so với mức 5.000 ?" 7.000 chiếc/tháng cùng kỳ năm ngoái.
Mặc dù số lượng các chương trình khuyến mãi, giảm giá nhằm kích cầu mua sắm đã nâng lên đáng kể, trung bình ít nhất 1 chương trình khuyến mại rầm rộ/tháng nhưng đến nay Trung tâm điện máy Pico ?" nơi phân phối hàng chục nghìn mặt hàng gia dụng, điện tử, điện lạnh cũng nhận thấy, sức mua năm nay chưa bằng được năm ngoái.
4. Thị trường chứng khoán VN sẽ tiếp tục còn bị suy thoái kéo dài.
Trước những diễn biến không tốt của nền kinh tế Việt Nam từ cuối năm 2007 đến nay, nhất là chính sách thắt chặt tín dụng, theo ông Lê Xuân Nghĩa ?" vụ trưởng vụ nghiên cứu chiến lược ?" ngân hàng Nhà nước, giả định không có khủng hoảng tài chính quốc tế, thì TTCK vẫn sẽ xuống mức thấp nhất vào cuối năm nay. Bởi lẽ, chính sách thắt chặt tín dụng sẽ khiến lãi suất tăng cao. Và như vậy, cả đầu tư trực tiếp và gián tiếp đều giảm. Hoạt động sản xuất kinh doanh sẽ vì vậy mà đình đốn, kéo TTCK giảm theo.
Ách tắc của TTCK sẽ còn kéo dài cho đến khi nào chính sách tiền tệ được nới lỏng hơn, và được biểu hiện qua kết quả tài chính tích cực hơn của các DN, đặc biệt là các DN đã niêm yết trên sàn.
Do vậy, theo ông Nghĩa, phải mất một khoảng thời gian ít nhất 6 tháng sau khi chính sách tiền tệ được nới lỏng, các DN mới có thể hồi phục. Lúc đó, TTCK mới có thể khả quan hơn được.
Theo đánh giá của ông Nghĩa, trong bối cảnh hiện nay, lãi suất cơ bản tuy mang tiếng giảm, tín dụng được nới lỏng nhưng DN vẫn khó vay vốn, dự báo TTCK đến cuối năm có thể trụ được đến mức đáy 300 điểm. Do vậy, trong quý 4 năm nay, nhiều khả năng TTCK sẽ còn xuống nữa. Tình hình sẽ tiếp tục khó khăn trong những tháng đầu năm 2009. Và may ra, với chính sách tiền tệ cởi mở hơn, thì phải đến quý 2, 3 năm sau, các DN mới phục hồi, kéo chứng khoán đi lên.