Kinh Tế Mỹ Dưới Tay Trump: Đỉnh Cao Hy Vọng Hay Bóng Tối Suy Thoái?

Vào tối thứ Ba, ngày 4 tháng 3 năm 2025, Tổng thống Donald Trump đã đứng trước Quốc hội với cam kết mạnh mẽ: “giải phóng” nền kinh tế Hoa Kỳ, khơi dậy tinh thần và đưa nước Mỹ trở lại thời kỳ thịnh vượng. Tuy nhiên, đằng sau những lời lẽ đầy lạc quan ấy là một bức tranh kinh tế ngày càng bị che phủ bởi những đám mây bất định. Các nhà phân tích cảnh báo rằng chính những chính sách thương mại và kinh tế của Trump – từ thuế quan áp đặt lên các đối tác lớn đến hạn chế nhập cư và cắt giảm chi tiêu chính phủ – đang đẩy nền kinh tế từng là động lực tăng trưởng toàn cầu vào một giai đoạn đầy rủi ro.

Cuộc Chiến Thương Mại: Con Dao Hai Lưỡi
Chỉ trong tuần này, Trump đã công bố mức thuế 25% đối với hàng nhập khẩu từ Canada và Mexico, cùng mức thuế bổ sung 10% áp lên Trung Quốc – ba trong số các đối tác thương mại lớn nhất của Hoa Kỳ. Đây là bước đi được kỳ vọng sẽ bảo vệ ngành sản xuất nội địa, nhưng thay vào đó, nó lại làm dấy lên lo ngại về chi phí tăng cao cho cả doanh nghiệp và người tiêu dùng Mỹ. Krishna Guha, chuyên gia tại Evercore ISI, dự báo rằng nếu các mức thuế này được duy trì, lạm phát chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE) cốt lõi – chỉ số mà Cục Dự trữ Liên bang (Fed) theo dõi sát sao – có thể tăng thêm 0,5% vào quý cuối năm 2025, đồng thời gây ra tác động “lớn nhưng khó lường” đến tăng trưởng GDP.

Hiện tại, lạm phát PCE cốt lõi đang ở mức 2,6%, vượt xa mục tiêu 2% của Fed. Khi kết hợp với kế hoạch hạn chế nhập cư – vốn làm giảm nguồn cung lao động – Joe Davis, nhà kinh tế trưởng toàn cầu tại Vanguard, cảnh báo rằng Hoa Kỳ có thể đối mặt với một “cú sốc đình lạm” (stagflation): lạm phát tăng cao trong khi tăng trưởng kinh tế chững lại. Đây là viễn cảnh đáng ngại, đảo ngược hoàn toàn “hạ cánh mềm” mà nền kinh tế Mỹ từng đạt được trong năm 2024.



Dấu Hiệu Suy Giảm: Từ Niềm Tin Đến Chi Tiêu
Dữ liệu kinh tế gần đây càng củng cố những lo ngại này. Chi tiêu cá nhân giảm 0,2% từ tháng 12/2024 đến tháng 1/2025 – trái ngược với kỳ vọng tăng 0,1% của giới phân tích và là mức giảm lớn nhất kể từ đầu năm 2021. Điều chỉnh theo lạm phát, chi tiêu thực tế lao dốc 0,5%, với doanh số bán hàng hóa lâu bền, đặc biệt là ô tô, chịu ảnh hưởng nặng nề. Doanh số bán lẻ cũng giảm 0,9% trong cùng kỳ, vượt xa dự báo.



Niềm tin người tiêu dùng, một động lực chính của kinh tế Mỹ hậu đại dịch, cũng đang lung lay. Chỉ số do Hội đồng Quản trị công bố giảm mạnh 7 điểm trong tháng 2 xuống còn 98,3 – mức thấp nhất kể từ tháng 8/2021. Trong khi đó, chỉ số sản xuất ISM dù vẫn tích cực, nhưng chỉ số đơn hàng mới giảm mạnh, phản ánh sự gián đoạn từ chính sách thuế quan của Trump. Các nhà sản xuất ô tô, vốn phụ thuộc vào chuỗi cung ứng toàn cầu, được xem là nhóm dễ tổn thương nhất.

Công cụ GDPNow của Fed Atlanta càng làm gia tăng lo lắng khi dự báo tăng trưởng quý I/2025 giảm xuống mức âm 2,8%, chịu ảnh hưởng từ thâm hụt thương mại tăng vọt. Thâm hụt này đạt 153 tỷ USD vào tháng 1, tăng hơn 25% so với tháng trước, do các công ty tích trữ hàng hóa nhập khẩu trước khi thuế quan có hiệu lực. Sự gia tăng nhập khẩu vàng từ châu Âu cũng góp phần làm trầm trọng thêm bức tranh.



Chính Sách Cắt Giảm: Lửa Thử Vàng?
Ngoài thương mại, các sáng kiến của chính quyền Trump – như nỗ lực cắt giảm thâm hụt ngân sách và việc làm liên bang dưới sự dẫn dắt của Bộ Hiệu quả Chính phủ do Elon Musk đứng đầu – cũng đang gây áp lực lên nền kinh tế. Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick thậm chí đề xuất một thước đo GDP mới, tách biệt chi tiêu chính phủ, để phản ánh “sức khỏe thực sự” của khu vực tư nhân. Tuy nhiên, giới chuyên gia lo ngại rằng việc này có thể làm giảm đầu tư công, vốn là bệ đỡ quan trọng trong giai đoạn bất ổn.

Các nhà đầu tư hiện dự đoán Fed sẽ cắt giảm lãi suất khoảng 0,75 điểm phần trăm vào cuối năm 2025 để đối phó với đà suy giảm. Nhưng liệu điều này có đủ để ngăn chặn một cuộc suy thoái tiềm tàng?



Lạc Quan Còn Lại Gì?
Dù vậy, không phải mọi tín hiệu đều bi quan. Thu nhập cá nhân tăng 0,9% trong tháng 1, đẩy tỷ lệ tiết kiệm lên 4,6% – một dấu hiệu cho thấy người tiêu dùng vẫn có “đệm” tài chính. Samuel Tombs từ Pantheon Macroeconomics nhận định rằng doanh số ô tô đã phục hồi trong tháng 2, cùng với hoạt động tín dụng tiêu dùng tăng nhẹ, dù phần lớn có thể do người dân “mua trước” để tránh thuế quan.

Dự báo trung bình từ khảo sát của Bloomberg vẫn giữ mức tăng trưởng quý I/2025 ở mức 2,2%, dù chậm hơn đôi chút so với 2,3% của quý IV/2024. Các nhà kinh tế từ Consensus Economics cũng kỳ vọng tăng trưởng cả năm 2025 đạt khoảng 2%, giảm từ 2,8% của năm 2024. Đây là mức “ổn định” trong bối cảnh bất ổn, nhưng không đủ để xua tan mối đe dọa ngày càng lớn.

“Xáo Trộn” Hay Hơn Thế?
Trump từng nói rằng thuế quan sẽ chỉ gây ra “một chút xáo trộn”. Nhưng nếu ông tiếp tục đẩy mạnh chiến lược phá vỡ quan hệ thương mại với Canada, Mexico và Trung Quốc, cụm từ ấy có thể là một cách nói giảm quá nhẹ nhàng. Nền kinh tế Hoa Kỳ đang đứng trước ngã ba đường: một bên là lời hứa về sự phục hưng kinh tế nội địa, bên kia là nguy cơ đình lạm và suy giảm kéo dài. Dữ liệu việc làm phi nông nghiệp sắp công bố vào thứ Sáu, cùng ước tính GDP chính thức vào ngày 30 tháng 4, sẽ là những “lá bài” quyết định. Liệu “tinh thần” mà Trump kỳ vọng có thể vượt qua cơn bão mà chính ông tạo ra?

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Thị trường hàng hóa phái sinh là nơi giao dịch các hợp đồng dựa trên giá trị của các loại hàng hóa cơ bản như nông sản, năng lượng, kim loại, và nguyên liệu công nghiệp. Đây là công cụ giúp doanh nghiệp và nhà đầu tư quản lý rủi ro biến động giá, đồng thời tạo cơ hội sinh lời từ sự chênh lệch giá trong tương lai. Với sự phát triển của công nghệ và hội nhập kinh tế, thị trường này ngày càng thu hút sự quan tâm nhờ tính thanh khoản cao và khả năng đa dạng hóa danh mục đầu tư.

( Chi tiết: https://24hmoney.vn/posts/kinh-te-m...-vong-hay-bong-toi-suy-thoai-c55a2523491.html )