"Kinh tế Việt Nam sẽ phục hồi sớm hơn" - Bác Nghĩa là người khuyên mọi người không nên vào khi VNI

"Kinh tế Việt Nam sẽ phục hồi sớm hơn" - Bác Nghĩa là người khuyên mọi người không nên vào khi VNI 480 nawm ngoái. Nay nhận đ

Kinh tế Việt Nam sẽ phục hồi sớm hơn



?oĐáy suy giảm kinh tế của VN có thể là quý 1 và một phần quý 2-2009. Nếu kinh tế thế giới chưa hồi phục thì kinh tế VN vẫn có tăng trưởng nhờ giải pháp kích cầu nội địa? - đó là nhận định của TS Lê Xuân Nghĩa, phó chủ tịch Ủy ban Giám sát tài chính quốc gia. Ông Nghĩa nói:

- Quý 1-2009 kinh tế hầu hết các nước phát triển tiếp tục giảm mạnh. Nhưng nhiều nhà phân tích cho rằng kịch bản cho sự phục hồi nền kinh tế Hoa Kỳ ít theo hình chữ L mà có thể theo hình chữ U, thậm chí hình chữ V nếu các gói cứu trợ của Hoa Kỳ mạnh mẽ hơn. Cũng đã xuất hiện những dấu hiệu của quá trình phục hồi. Giá dầu sau thời gian giảm đã có xu hướng tăng. Đồng USD (để thanh toán dầu mỏ) khá vững cho thấy mức tiêu thụ dầu đang có dấu hiệu phục hồi.

Giá cổ phiếu ngân hàng sau gần một năm giảm mạnh đã dần tăng lên trong hơn một tháng qua. Tín dụng sau năm tháng đóng băng đã có dấu hiệu tăng, đặc biệt trong ba tháng qua đã bùng nổ (từ 21,5%-26,5%). Thất nghiệp vẫn cao nhưng tốc độ tăng đã giảm mạnh. Thị trường lao động đang tái cấu trúc, di chuyển mạnh từ khu vực công nghiệp chế biến sang dịch vụ, nông nghiệp. Các thị trường mua lại, sáp nhập và phát hành cổ phiếu lần đầu có dấu hiệu phục hồi, chứng tỏ nhà đầu tư trên thế giới đang dần lấy lại niềm tin về triển vọng kinh tế trong trung hạn.

* Vì sao có nước phải sử dụng gói cứu trợ tài chính nhưng có nước như VN chỉ sử dụng gói kích thích kinh tế?

- Các nước bị tổn thất trực tiếp từ khủng hoảng tài chính thường sử dụng hai gói: một là gói cứu trợ tài chính và hai là gói kích thích kinh tế. Gói cứu trợ tài chính thường là bơm tiền vào khu vực ngân hàng và các tập đoàn bảo hiểm dưới hình thức cho vay hoặc mua lại các tài sản xấu. Gói kích thích kinh tế tập trung chủ yếu vào đầu tư công, tài trợ an sinh xã hội và tạo việc làm mới.

Ở các nước đang phát triển không chịu tổn thất trực tiếp từ chứng khoán xấu thường chỉ áp dụng gói kích thích kinh tế với cách làm đa dạng như: mở rộng đầu tư công; giảm, giãn thuế; tài trợ xã hội... Các gói kích thích kinh tế đều phải đảm bảo ba nguyên tắc chi tiêu nhanh; đúng đối tượng làm tăng cầu; ngắn hạn, nghĩa là chỉ áp dụng và hoàn tất trong thời gian ngắn. Cho đến nay số tiền cứu trợ và kích thích kinh tế được công bố lên tới gần 4.000 tỉ USD, trong đó Hoa Kỳ chiếm tới trên 2.500 tỉ USD. Lần đầu tiên trong lịch sử các chính phủ vì sự sống còn của nền kinh tế và việc làm của cộng đồng đã ra tay cứu trợ khu vực tư nhân.

* Cũng có lo ngại về hậu kích thích kinh tế như lạm phát cao. Theo ông, tiêu chí nào để đánh giá gói kích thích kinh tế đó thành công?

- Thành công và hiệu quả thế nào thì chưa có tiền lệ để so sánh. Nhưng nhiều chuyên gia cảnh báo suy thoái kinh tế có thể bị chặn đứng, nhưng phục hồi và phát triển một cách lành mạnh thì còn tùy những hành động kế tiếp. Thậm chí nếu không cải tổ căn bản được hệ thống tài chính thì thế giới sẽ phải đối phó với chính cuộc khủng hoảng loại này sau năm năm nữa... (theo lời của bà Thủ tướng Đức Merkel).

Ông Bernanke - chủ tịch Cục Dự trữ liên bang Mỹ (FED) - cũng khẳng định việc cải tổ căn bản khu vực ngân hàng chính là cách duy nhất để phục hồi kinh tế toàn cầu. Ông cũng nhấn mạnh các siêu ngân hàng (megabank) chính là oan hồn từ các cuộc khủng hoảng trước đây đang quay lại bóp cổ các nền kinh tế cả lớn lẫn bé.

* Theo ông, đã thấy đáy suy giảm kinh tế của VN và khi nào nền kinh tế sẽ phục hồi?

- Quý 1-2009 tăng trưởng kinh tế VN là 3,1%, thấp nhất kể từ mười năm qua. Xuất khẩu, công nghiệp là những khu vực suy giảm tăng trưởng mạnh nhất. Theo dự báo của một số bộ, tăng trưởng quý 2 có thể đạt 4-4,5%, quý 3: 5-5,5% và quý 4: 5,5-6%. Tính chung cả năm tăng trưởng kinh tế có thể đạt mức trên dưới 5%. Nếu tăng trưởng kinh tế hằng quý như dự báo trên, điều đó đồng nghĩa với việc đáy suy giảm kinh tế nước ta có lẽ là quý 1 và một phần quý 2.

Tuy nhiên trong điều kiện kinh tế toàn cầu tiếp tục suy giảm (chưa chạm đáy), kinh tế VN vẫn có thể phục hồi tăng trưởng sớm hơn. Tăng trưởng đó dựa vào lĩnh vực có tốc độ tăng cao như xây dựng, nông nghiệp, dịch vụ do được kích cầu nội địa và do xuất khẩu chủ yếu là các mặt hàng thiết yếu như nông sản, khoáng sản.

Cũng có thể VN sẽ gặp một điểm đáy nữa nhưng không quá sâu vào quý 1-2010 nếu kinh tế thế giới chưa phục hồi. Đáy này ?onông? hay ?osâu? sẽ tùy vào việc Hoa Kỳ có thành công với gói kích thích kinh tế 1.000 tỉ USD hay không.

* Các chuyên gia đang khuyến cáo kích thích kinh tế phải gắn liền với cơ cấu lại nền kinh tế. Theo ông, để làm được việc này phải có giải pháp gì?

- Gói kích thích kinh tế của VN khá lớn, vào khoảng 6 tỉ USD, bằng 7,5% GDP năm 2008 gồm: đầu tư công; giảm, giãn thuế; tài trợ lãi suất 4% cho vay vốn lưu động; chi an sinh xã hội. Bảo lãnh tín dụng cho doanh nghiệp cũng được xem là một chính sách kích cầu quan trọng. Các danh mục kích thích kinh tế được triển khai khẩn trương, đặc biệt là tài trợ lãi suất và giảm, giãn thuế. Gói đầu tư công về cơ bản đã phân bổ xong nguồn tiền. Gói tài trợ an sinh xã hội đã thực hiện được một phần và sẽ tiếp tục các bước còn lại như điều chỉnh lương, bảo hiểm thất nghiệp, tài trợ việc làm...

Tuy nhiên, việc bảo lãnh tín dụng cho doanh nghiệp triển khai rất chậm, cần tiếp tục điều chỉnh. Gói tài trợ lãi suất 4% chỉ áp dụng cho vốn lưu động, trong khi đây là cơ hội tốt nhất để đổi mới công nghệ, kỹ thuật với giá rẻ và trả chậm nhằm tạo ra năng lực cạnh tranh tốt hơn trong trung hạn. Trung Quốc đã đầu tư rất lớn vào hiện đại hóa các cơ sở nghiên cứu kỹ thuật - công nghệ, kiểm định an toàn thực phẩm, dược liệu, môi trường và hiện đại hóa các trung tâm nghiên cứu đào tạo; khuyến khích doanh nghiệp tranh thủ đổi mới công nghệ.

Ở VN, bài học về tận dụng cơ hội của khủng hoảng tài chính châu Á năm 1997 để phát triển Viettel và VN Airlines là một ví dụ. Đó cũng là lý do Chính phủ quyết định mở rộng đối tượng được tài trợ lãi suất, gồm các dự án đầu tư với thời gian hai năm để hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới công nghệ. Cũng không nên chỉ giới hạn tài trợ phát triển công nghệ cao vì thực tế đổi mới công nghệ phải gắn với toàn dụng lao động và cân nhắc chiến lược về lợi ích - chi phí theo nguyên tắc cạnh tranh.

* Kích thích kinh tế có thể tăng bội chi ngân sách, theo ông, nguồn bù đắp thâm hụt ngân sách sẽ thế nào?

- Để kích thích kinh tế đương nhiên phải chấp nhận mức thâm hụt ngân sách cao hơn bình thường và sẽ tìm cách giảm dần khi kinh tế phục hồi. Singapore trong nhiều năm qua có ngân sách cân bằng (thâm hụt bằng 0) nay cũng phải chấp nhận mức thâm hụt lên tới 6,5% GDP.

VN cũng phải chấp nhận mức thâm hụt ngân sách thêm vài phần trăm so với hiện hành và giảm dần trong chu kỳ sau. Nguồn bù đắp thâm hụt chủ yếu sẽ là trái phiếu (nội tệ, ngoại tệ) huy động từ nội địa. Tình hình này cho thấy trước mắt Chính phủ có thể huy động đủ lượng tiền cần thiết cho kích cầu mà không phải vay từ bên ngoài.

http://www1.tas.com.vn:8080/EDMS/webcorannc.nsf/dc3f778c77f06b8247256b83002bc2e5/b4a16000b6e3a5b64725759000171893?OpenDocument