Lãi xuất khó có thể giảm ... VNI nằm viện dài ở mức 450

Yêu cầu giảm lãi suất được đề ra từ nửa đầu năm 2010 đến nay đang gặp nhiều khó khăn. Lãi suất khó giảm khi lạm phát lên cao, nhưng nếu giảm lãi suất chắc chắn chống lạm phát cũng gặp khó.

* Chuyện trò trực tiếp cùng giới đầu tư

Ngay từ đầu năm 2010, Chính phủ đã đề ra mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô, không để lạm phát cao và đạt tốc độ tăng trưởng kinh tế 6,5% trong năm 2010. Đến thời điểm này, mục tiêu tăng trưởng 6,5% gần như chắc chắn đạt nhưng lạm phát lại đang có dấu hiệu tăng cao trở lại.


Lãi suất thực sau "chiêu" khuyến mãi
Tuần thứ 2 tháng 10 lãi suất tiền gửi VND vẩn ở mức phổ biến 11,2%. Thậm chí, mức lãi suất trung bình chung của 36 ngân hàng đang là 11,10%/năm, tăng gần 0,03%/năm. Tuy nhiên, điểm đáng chú ý là bên cạnh mức lãi suất hiện tại, một số ngân hàng đang tung ra nhiều chương trình khuyến mãi, tặng tiền mặt, tặng lãi suất cộng thưởng... Điều này đã khiến cho lãi suất thực tăng lên và hy vọng giảm lãi suất thêm khó khăn.
Trên thị trường một tháng gần đây, các ngân hàng đang ngày càng tung ra nhiều chiêu khuyến mãi mạnh hơn. Cũng là tặng quà, thêm lãi suất nhưng bản chất khuyến mãi không còn nằm ở việc gây chú ý, kích thích gửi tiền mà đã đi vào thực chất là tăng thêm lãi cho người gửi tiền bằng cách đẩy lãi suất thực cao hơn.
Những lúc thị trường khó khăn lại bị quản lý chặt về hành chính thì khuyến mãi được sử dụng như một công cụ hữu hiệu để canh tranh.
Cách thông thường mà các ngân hàng vẫn dùng là tặng quà có giá trị lớn nay được điều chỉnh tý chút để cho ra đời những sản phẩm có tính “đặc trưng”, từ đó có lý do để tặng thêm lãi suất.
Trên thị trường hiện nay, đã có những ngân hàng tặng vàng cho khách gửi tiền. Nếu khách gửi 5 tỷ đồng kỳ hạn 3 tháng cũng đã được thưởng ngay 1 chỉ vàng SJC. Số quà tặng tăng lên theo số tiền gửi và thời hạn gửi. Một chỉ vàng 3,2 triệu đồng cộng chung và lãi suất sẽ khiến lãi suất tăng lên. Hay như có ngân hàng ban hàng một sản phẩm mới với lãi suất cao hơn thông thường khoảng 0,15%/năm bằng cách khuyến mãi. Như vậy, lãi suất thực đã lên đến 11,35%.
Ví dụ có thể thấy, Ngân hàng N.A thông báo phát kỳ phiếu ghi danh bằng VND, lãi suất công bố là 11,19% nhưng nếu mua kỳ phiếu VND mệnh giá từ 10 triệu đồng sẽ được tặng lãi suất thưởng 0,96%/năm. Như vậy, lãi suất thực đã lên đến 12,15%/năm.
Thậm chí, một ngân hàng cổ phần có trụ sở ở TP.HCM còn có chương trình gửi tiền “Rút vốn linh hoạt” với lãi suất thưởng cao nhất lên đến 1,44%/năm. Như vậy, lãi suất thực trả lên đến 12,7%/năm.
Đã nhiều lần, các ngân hàng sử dụng khuyến mãi để nâng lãi suất. Ngân hàng Nhà nước và hiệp hội đã nhiều lần cảnh báo sử dụng việc này.
Tuy nhiên, khi thị trường gặp những điểm nghẽn như khống chế trần lãi suất thì cách này lại được các ngân hàng thích sử dụng. Đây thực chất là một sự bất thường của thị trường và nó chỉ diễn ra khi thị trường có vấn đề. Chỉ có điều không ngân hàng nào nói ra, và ngân hàng nào cũng âm thầm sử dụng. Việc này làm méo mó thị trường, Ngân hàng Nhà nước nhận định. Tuy nhiên, chính cơ quan này cũng thừa nhận đó chỉ là cách lách để phù hợp với thực tế bất cập của thị trường.
Giảm lãi suất phải nhìn lạm phát
Báo cáo mới đây của Ngân hàng Nhà nước đã thừa nhận, mặt bằng lãi suất huy động và cho vay VND vẫn chưa thể giảm xuống mức Chính phủ chỉ đạo do áp lực lạm phát có xu hướng tăng, các ngân hàng vẫn gặp khó khăn trong huy động vốn...
Trong khi đó, chỉ đạo mới nhất từ Chính phủ đã đặt vấn đề, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam nghiên cứu để có chính sách, cơ chế phù hợp cho phép các ngân hàng thương mại có thể rút nhanh tiền ra khỏi lưu thông để giảm bớt áp lực tăng giá, nhất là vào dịp cuối năm khi khối lượng thanh toán các công trình dự án được thực hiện với mật độ cao và dịp lễ, tết khi lượng tiền thưởng, tiền lương được chi trả với khối lượng lớn.
Điều này cho thấy, lạm phát không chỉ gây khó khăn cho việc giảm lạm phát mà chính nó đang trở thành yếu tố khiến cả các ngân hàng thương mại và cơ quan quản lý phải cảnh giác hơn khi giảm lãi suất. Lạm phát cao, lãi suất giảm thì liệu tiền có vào ngân hàng, trong khi đó, lãi suất thấp thì làm sao ngăn lượng tiền bơm mạnh ra thị trường, cả hai đều gây bất lợi cho ngăn chặn lạm phát.
Trao đổi mới đây về tình hình tiền tệ và tăng trưởng kinh tế, ông Nguyễn Văn Giàu đã nhấn mạnh, cho đến thời điển này, Ngân hàng Nhà nước vẫn kiên trì điều hành với mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô, không để lạm phát cao và đạt tốc độ tăng trưởng 6,5% trong năm 2010.
Trong khi đó, đối với giảm lãi suất, báo cáo của Ngân hàng Nhà nước cho biết, lãi suất vay ngắn hạn đối với sản xuất nông nghiệp và nông thôn, xuất khẩu, doanh nghiệp nhỏ và vừa phổ biến ở mức 12-12,5%/năm đối với nhóm ngân hàng thương mại nhà nước và 12,5-13,5%/năm đối với nhóm ngân hàng thương mại cổ phần. Cơ quan này cũng đang giảm dần mục tiêu 12% cho ba đối tượng ưu tiên trên.
Vấn đề đặt ra là, đầu năm Chính phủ yêu cầu giảm lãi suất để đạt mục tiêu tăng trưởng cả năm 6,5% và hoàn thành mục tiêu cả 5 năm 2005-2010. Đến nay, mục tiêu đó đã gần như chắc chắn đtạ được nhưng duy trì lạm phát dưới 7% là không thể và 8% vẫn là một thách thức. Trong khi đó, việc giảm lãi suất dù có ngay trong tháng 10 cũng rất ít có tác động đến tăng trưởng kinh tế 2010.
Chính vì thế, mới đây, ông Võ Trí Thành, Phó viện trưởng Viện ngiên cứu quản lý kinh tế, nhấn mạnh, “kinh tế vĩ mô của Việt Nam tiềm ẩn nhiều rủi ro, bất ổn, do vậy, định hướng chính sách phải rất rõ ràng, nhất quán, trong đó mục tiêu hàng đầu là ổn định".
Theo ông Thành, với góc nhìn lạc quan như các báo cáo gần đây thì kinh tế vĩ mô của chúng ta là tích cực. Vậy tại sao chúng ta cần nới lỏng tiền tệ thêm nữa?
Tuy nhiên, sau khi phân tích những nguy cơ của nền kinh tế đang đối mặt như; lạm phát, thâm hụt cán cân thanh toán, thâm hụt ngân sách, bất ổn hệ thống tài chính, ông Thành cho rằng, cần tính đến quan điểm là chính sách tiền tệ cần phải tiếp tục thắt chặt. Tất nhiên, chúng ta không thắt chặt đến mức bóp nghẹt nền kinh tế, nhưng thông điệp cho thị trường phải rất rõ ràng là: Việt Nam phải lấy ổn định vĩ mô làm trọng!
Điều này dường như là phù hợp với quan điểm của ADB khi cho rằng, những rủi ro nội tại của nền kinh tế Việt Nam là sự nới lỏng sớm của chính sách tiền tệ và chính sách tài khóa đã dẫn đến các rủi ro gồm giảm những tác động tích cực đối với những nỗ lực làm ổn định nền kinh tế vĩ mô, đưa lạm phát vào quỹ đạo mới với xu hướng tăng cao và gây áp lực đối với cán cân xuất nhập khẩu.
Những biến động trên có thể không ổn định kinh tế vĩ mô. Đến lượt nó, không ổn định kinh tế vĩ mô đặt ra yêu cầu về thắt chặt chính sách tiền tệ và tài khóa hơn nữa; điều đó sẽ hạn chế triển vọng tăng trưởng của Việt Nam trong năm tới 2011.
Có lẽ chính vì thế, dù sức ép giảm lãi suất rất lớn từ khối DN và không ít cơ quan quản lý sản xuất và kinh doanh. Nhưng đã đến lúc cần tính lại, giảm lãi suất hãy nên nghĩ cho mục tiêu 2011 hơn là hoàn thành chỉ tiêu cao trong 2010.
http://atpvietnam.com/vn/thongtinnganh/66640/index.aspx