Lạm phát tăng cao nhưng không đáng lo ! Đọc đi và tin là chúng ta đang ở rất gần đáy rồi

Lạm phát tăng cao nhưng không đáng lo ! Đọc đi và tin là chúng ta đang ở rất gần đáy rồi

VnMedia vừa có cuộc trao đổi với Tiến sỹ Nguyễn Minh Phong,


Trưởng phòng nghiên cứu kinh tế, Viện phát triển kinh tế - xã hội Hà Nội, về sự bùng nổ của lạm phát, lãi suất trong thời gian gần đây và tác động của nó cuộc sống người dân:

PV: Thưa ông, ông đánh giá như thế nào về ý kiến của một số chuyên gia cho rằng lãi suất vừa qua đã tăng một cách vô lý ?

TS. Nguyễn Minh Phong: Theo tôi điều này không đúng vì về nguyên tắc, kinh tế thị trường đòi hỏi lãi suất thực dương và chúng ta đã làm điều đó từ năm 1992 tới nay rồi. Riêng năm ngoái ngân hàng đã không tăng để thu lợi cao: lãi suất dưới 10%/năm, trong khi lạm phát tới 12,6%/năm, người gửi tiền đã phải chịu thiệt suốt một năm qua. Năm nay, theo đúng nguyên tắc đảm bảo lãi suất thực dương, lãi suất phải tăng là đúng, còn chuyện nó tăng lên 12% hay 15%/năm là do lạm phát, nếu lạm phát tăng thì lãi suất phải tăng ít nhất là bằng với lạm phát. Vì thế, nếu có vô lý thì lạm phát mới là vô lý. Hai tháng đầu năm nay lạm phát đã tăng trên 6% rồi nên lãi suất các kỳ hạn ngắn lên trên 12%/năm cũng là bình thường.

Bên cạnh đó, nếu chỉ thuần tuý nhìn vào việc khống chế lãi suất thì đó là bảo vệ người tiêu dùng nói chung, chống lạm phát. Ở một khía cạnh nào đó quyết định của NHNN về việc khống chế lãi suất 12%/năm là hợp lý, bởi mức lạm phát cả năm vẫn chưa có; đồng thời kiềm chế đầu vào của cả ngân hàng và của cả doanh nghiệp không tăng cao quá để nó không đẩy giá đầu ra, bởi giá đầu ra bị đẩy kéo theo mặt bằng giá cả tăng lên, tác động tiêu cực đến lạm phát.

Ngoài những tác động khách quan từ thị trường thế giới, theo ông đâu là nguyên nhân chính dẫn tới mức lạm phát đang ở mức rất cao hiện nay?

Để hiểu lạm phát thì phải phân tích các dạng lạm phát. Theo tôi ở Việt Nam năm 2008 có ít nhất 4 dạng lạm phát: Lạm phát nhập khẩu: lạm phát do giá thế giới tăng, nên giá nhập vào VN tăng. Thứ hai là lạm phát tiện tệ: có hai nguồn: nguồn ở ngoài vào (FDI, kiều hối...), cộng với nguồn trong nước là do đầu tư mở rộng, bao gồm cả đầu tư của tư nhân và Nhà nước, đặc biệt là đầu tư Nhà nước. Thứ ba là lạm phát cầu kéo, liên quan đến đầu tư mở rộng, do dân số...làm tăng tổng lượng cầu mà lượng cung không đủ, giảm sút do kinh tế khó khăn, thiên tai dịch bệnh...Cuối cùng lạm phát chi phí đẩy: do nhà nước kiểm soát giá đầu một loạt mặt hàng và chi phí đầu vào tăng nên nó kích đẩy giá đầu ra. Ngoài ra, còn có lạm phát do tâm lý, do đầu cơ...

Việc lạm phát vừa qua tăng là do những nguyên nhân đã được nói đến từ năm 2007, cộng với tác động từ 4 dạnh lạm phát nói trên trong năm nay. Chúng ta phải tự do hoá về cung cấp, về cung ứng sản phẩm dịch vụ thì mới tự do hoá giá cả nhưng chúng ta lại làm ngược quy trình. Chẳng hạn ôtô là một điển hình, nên giá trong nước tăng hơn nhiều so với giá ở nước ngoài; xăng dầu, điện cũng vậy...

Vậy chúng ta có thể đạt được mục tiêu kiềm chế tăng lạm phát dưới mức tăng trưởng kinh tế như Quốc hội đã đề ra hay không, thưa ông?

Đó cũng là một nguyên tắc của kinh tế thế giới, nước nào cũng phải phấn đấu GDP cao hơn lạm phát. Tuy nhiên ở chúng ta năm nay cũng rất khó khăn. Theo tôi đặt mục tiêu ổn định kinh tế, phát triển có chất lượng thì tốt hơn là việc cứ mang các con số ra so với nhau, rồi khi cần lại biến báo, làm động tác phi kinh tế...Ngoài ra, dự báo cần phải làm tốt hơn. Năm ngoái dự báo của chúng ta bất cập vì phụ thuộc vào mục tiêu chính trị, dự báo chủ quan và thiếu chuyên nghiệp. Từ dự báo kém nên chính sách đưa ra để phòng ngừa cũng thụ động, kém hiệu quả...

Cũng có chuyên gia cho rằng hiện tại chúng ta đang ôm đồm quá nhiều mục tiêu về tăng trưởng, lạm phát, tỷ giá hối đoái, dẫn tới những mâu thuẫn và rất có thể, chúng ta chẳng đạt được mục tiêu nào một cách cụ thể?

Đúng là những mục tiêu trên có mâu thuẫn với nhau: tăng trưởng cao thì lạm phát phải cao, chứ cứ đòi hỏi lạm phát thấp thì rất khó. Tôi rất chia sẻ với ý kiến nên ưu tiên ổn định trước, hoặc trong tăng trưởng đấy thì không nên theo con đường Nhà nước là nhà đầu tư lớn, tung tiền Nhà nước ra đầu tư để tăng trưởng. Nhà nước nên ổn định kinh tế và đặt gánh nặng tăng trưởng cho các khu vực kinh tế, giúp cho tăng trưởng cao mà lạm phát không cao. Còn nếu nhà nước vừa chống lạm phát, lại vừa là nhà đầu tư thì không thể được: tay trái chống lạm phát nhưng tay phải lại tung tiền ra thì làm sao chống được. Phải để cho đồng tiền đó quyết định nó đi vào đâu.

Còn về chính sách tỷ giá, nước mình có truyền thống định giá đồng tiền quá cao so với tỷ giá thực của nó, dẫn tới xuất khẩu rất khó khăn. Trung Quốc rất "khôn", 15 năm nay luôn duy trì mức thấp hơn, và hiện Mỹ cũng đang dùng "bài" đó, khi Cục dự trữ liên bang liên tục cắt giảm lãi suất USD. Tại sao mình lại cứ dại dột đẩy cao ? Điều này cũng có lý do riêng của nó. Tuy nhiên, đáng lẽ chúng ta phải giảm tỷ giá lâu rồi, nhưng bây giờ mà lại đột ngột giảm thì rất nguy hiểm.

Vì thế, tóm lại chúng ta bị rối lắm và có nhiều cái phi kinh tế.

Nhiều người lo ngại sự suy giảm của tăng trưởng hay lạm phát tăng không đang sợ bằng sự suy giảm và sụp đổ niềm tin vào các hoạt động điều hành vĩ mô?

Nói về tâm lý của người dân thì họ lo ngại cũng đúng vì họ chưa có nhiều thông tin và nắm được những tình huống lớn. Cá nhân tôi thì tôi không sợ vì lạm phát cao nhất năm nay cũng không quá 15% đâu và chỉ ở mức lạm phát cao chứ không phải là lạm phát phi mã (15-20%), càng không thể có siêu lạm phát được. Nhưng rất có thể có khủng hoảng nhẹ về tài chính, do mức độ thanh toán, cho vay, ...

Nhưng nhiều người dân không quan tâm tới thế nào là lạm phát, tăng trưởng mà họ chỉ chú ý tới sự thay đổi giá cả những mớ rau, con cá hàng ngày ngoài chợ?

Người dân thường chú ý tới mặt bằng hàng mà họ mua thôi, ví dụ như lương thực thực phẩm. Đúng là cái đó đang khó vì mình nhập từ bên ngoài chưa được, hai là đang bị rét đậm rét hại, thứ ba chúng ta không dùng mặt hàng thay thế, cứ ăn đúng thứ mình đã ăn, không ăn cái khác...Nếu chúng ta nhập được một lượng lớn những mặt hàng chúng ta đang thiếu thì giá nhiều mặt hàng không cao như hiện nay.

Xin cảm ơn ông !

http://vnmedia.vn/NewsDetail.asp?Catid=13&NewsId=120596