Luận đàm về nâng hạng và nhận định TTCK 2025

Cập nhật nhanh vĩ mô tháng 2/2025:
• Tiêu dùng: Tổng mức bán lẻ hàng hóa và dịch vụ duy trì tốc độ tăng trưởng ổn định so với cùng kỳ, nhưng giảm so với tháng 1, phản ánh yếu tố mùa vụ sau Tết. Chỉ số giá tiêu dùng tháng 2 tăng chậm lại.
• Hoạt động sản xuất: Mức tăng trưởng cao so với cùng kỳ của chỉ số sản xuất công nghiệp IIP phần lớn xuất phát từ nền so sánh thấp cùng kỳ (kỳ nghỉ Tết Nguyên đán 2024 rơi vào tháng 2). So với tháng trước liền kề, IIP đã giảm tháng thứ 2 liên tiếp, phản ánh sự sụt giảm về đơn hàng trong bối cảnh nhu cầu xuất khẩu yếu (phù hợp với diễn biến PMI do S&P Global công bố).
• Xuất nhập khẩu: Việt Nam ghi nhận thâm hụt thương mại lần đầu tiên sau 8 tháng thặng dư do FDI và DN nội cùng đẩy mạnh nhập khẩu (trong khi xuất khẩu tăng thấp hơn).
• Đầu tư: Điểm sáng trong bức tranh vĩ mô tháng 2/2025 đó là mức tăng trưởng cao về giải ngân vốn đầu tư công và dòng vốn FDI (đăng ký và giải ngân)

Ngân hàng lớn chờ đón dòng vốn ngoại trong năm 2025

Thế khó của ngân hàng thương mại có vốn Nhà nước

Liên dục dẫn đầu về tổng tài sản và thị phần tín dụng trong nhiều năm, nhưng các ngân hàng thương mại nhà nước (Big 4) có xu hướng thụt lùi trong cuộc đua tăng vốn điều lệ. Nhiều ngân hàng đứng trước nguy cơ không đạt an toàn vốn, hạn chế tăng trưởng tín dụng, sụt giảm lợi nhuận.

Chẳng hạn, Vietcombank có tỷ lệ CAR ở mức 11,39% tính đến cuối năm 2023, đảm bảo đúng quy định hiện hành, tức tối thiểu 8%. Nhưng việc duy trì tỷ lệ này khá bấp bênh, do phụ thuộc lớn vào phần lợi nhuận sau thuế, sau trích lập các quỹ mà Vietcombank đang giữ lại (khoảng 50% vốn tự có), trái phiếu tăng vốn (khoảng 5% vốn tự có).

Trường hợp Vietcombank phải chia cổ tức bằng tiền mặt với toàn bộ phần lợi nhuận sau thuế (sau trích lập các quỹ - PV), mà không được trả cổ tức bằng cổ phiếu để tăng vốn điều lệ, thì tỷ lệ vốn cấp 1 và CAR giảm xuống mức 5,64% và 6,28%, thấp hơn yêu cầu tối thiểu của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) và ảnh hưởng đến khả năng mở rộng tín dụng của Vietcombank do không đảm bảo yêu cầu về an toàn vốn.

Hai ngân hàng khác trong nhóm Big 4 là Vietinbank và BIDV có hệ số CAR lần lượt là 9,31% và 9,18% tính tới cuối năm 2023 - hiện vẫn đáp ứng quy định về tỷ lệ an toàn vốn với ngân hàng thương mại, chi nhánh ngân hàng nước ngoài của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN). Nhưng nếu cơ quan này nâng tỷ lệ CAR, với lộ trình dự kiến là 9,25% vào năm 2031, 9,875% vào năm 2032, 10,5% vào năm 2033, thì hai ngân hàng trên phải đẩy mạnh lộ trình tăng vốn, để nâng dần tỷ lệ an toàn vốn tối thiểu lên mức 10,5% đến năm 2033, hoặc giảm hoạt động cho vay để thích ứng.

Thực tế, ngoài xin bổ sung vốn từ nguồn ngân sách qua việc chia cổ tức bằng cổ phiếu, các ngân hàng thương mại Nhà nước đã thực hiện nhiều giải pháp tăng vốn như: phát hành cổ phiếu riêng lẻ, phát hành trái phiếu. Tuy nhiên, theo chia sẻ của các lãnh đạo ngân hàng tại một số cuộc họp ĐHĐCĐ thường niên, hai hình thức này tốn kém và không mấy khả thi trong giai đoạn hiện nay.

Cụ thể, Vietcombank và BIDV đều đặt kế hoạch chào bán cho đối tác ngoại tại cuộc họp ĐHĐCĐ thường niên năm 2024, với giá trị mỗi thương vụ là hơn 1 tỉ đô la Mỹ. Nhưng cả hai đều phải rời kế hoạch sang năm 2025, theo Công ty chứng khoán MB (MBS).

Với Vietcombank, các yếu tố gồm: bối cảnh kinh tế thế giới đối mặt với dấu hiệu suy thoái; các ngân hàng trung ương thắt chặt chính sách tiền tệ, tăng mạnh lãi suất để kiểm soát lạm phát; hoạt động mua bán và phát hành cổ phiếu trên thị trường vốn trầm lắng… khiến việc tìm kiếm nhà đầu tư có đủ tiềm lực tài chính phù hợp với mục tiêu của ngân hàng và sẵn sàng đầu tư gặp nhiều thách thức. Do đó, việc thực hiện phương án phát hành cổ phiếu riêng lẻ chưa hoàn thành và đang được tiếp tục xúc tiến.

Với BIDV, ông Phan Đức Tú, Chủ tịch HĐQT cho biết, ngân hàng từng tiếp xúc 38 nhà đầu tư trong vòng ba năm, nhưng chưa tìm được đối tác phù hợp. Nguyên nhân là tình hình kinh tế không thuận lợi, sự thu hẹp khẩu vị rủi ro với các thị trường mới nổi, chính sách thắt chặt tiền tệ của quôc gia làm giảm nhu cầu mở rộng đầu tư của các quỹ vào nhiều thị trường, trong đó có Việt Nam.

Những kỳ vọng trong năm 2025

Năm 2025, các ngân hàng thương mại được dự báo sẽ bước vào giai đoạn “chạy đua” tăng vốn điều lệ, nhằm cải thiện tỷ lệ an toàn vốn (CAR) và đáp ứng nhu cầu tài trợ cho tăng trưởng tín dụng cả năm, trong bối cảnh Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế ít nhất 8%.

Cuộc chạy đua này, theo bà Trần Kiều Oanh - Khối dịch vụ nghiên cứu thị trường và tư vấn của FiinGroup, không chỉ giúp các ngân hàng đảm bảo khả năng hoạt động bền vững trong bối cảnh tỷ lệ nợ xấu toàn hệ thống tăng và tỷ lệ bao phủ nợ xấu giảm, mà còn tạo nền tảng mở rộng kinh doanh trong các lĩnh vực chiến lược.

Cụ thể, chuyển đổi số tiếp tục là động lực quan trọng, mang lại sự thay đổi linh hoạt trong mô hình kinh doanh, mở rộng mảng thu nhập ngoài lãi, tạo ra nguồn doanh thu mới từ các dịch vụ như thanh toán số, tài chính cá nhân và quản lý tài sản. Nhờ đó, các ngân hàng có cơ hội tiếp cận nhiều khách hàng hơn, tăng hiệu quả hoạt động và củng cố vị thế trên thị trường.

Trước áp lực tăng vốn và chuyển đổi số, Techcombank cân nhắc bán 10-15% cổ phần cho nhà đầu tư chiến lược dài hạn, đặc biệt ưu tiên các đối tác có năng lực về công nghệ.

Hiện tỷ lệ sở hữu nước ngoài (room ngoại) tại Techcombank là 22%, nhưng ông Jens Lottner, Tổng giám đốc vẫn đánh giá tỷ lệ 15% là khả thi, do một cổ đông sở hữu 8-9% cổ phần đang có kế hoạch thoái vốn, tạo điều kiện để thực hiện thương vụ này.

Với Vietcombank, tại cuộc họp ĐHĐCĐ bất thường vào tháng 8-2024, ông Nguyễn Thanh Tùng, Chủ tịch HĐQT Vietcombank khẳng định, tiến độ triển khai kế hoạch phát hành cổ phiếu riêng lẻ để tăng vốn vẫn được đảm bảo, nhằm hiện thực hoá các mục tiêu chiến lược, cũng như đáp ứng các chuẩn mực quốc tế ngày càng khắt khe.

Cụ thể, việc lựa chọn tư vấn tài chính được hoàn thành vào tháng 1-2024. Sau đó, ngân hàng đã tổ chức nhiều sự kiện tiếp xúc với nhà đầu tư tại Singapore, Anh, Hong Kong (Trung Quốc)… từ tháng 6-2024.

"Vietcombank vẫn phối hợp chặt chẽ với tư vấn quốc tế để triển khai kế hoạch này. Với tiến độ hiện tại, chúng tôi kỳ vọng có thể hoàn thành kế hoạch phát hành riêng lẻ trong nửa đầu năm 2025 nếu thị trường diễn biến thuận lợi", ông Tùng nói với cổ đông.

Với BIDV, sau khi được NHNN chấp thuận tăng vốn điều lệ theo phương án phát hành cổ phiếu riêng lẻ, ngân hàng này dự kiến chào bán 123,8 triệu cổ phiếu riêng lẻ cho các nhà đầu tư chuyên nghiệp trong quí 1-2025, với mức giá 38.800 đồng/cổ phiếu. Với số tiền dự kiến thu về từ đợt phát hành này là hơn 4.803 tỉ đồng, vốn điều lệ ngân hàng sẽ vượt mức 70.200 tỉ đồng.

Đợt phát hành có sự tham gia của bốn nhà đầu tư nước ngoài và một nhà đầu tư trong nước. Trong đó, Vietnam Enterprise Investments Limited (VEIL) đăng ký mua gần 59 triệu cổ phiếu, chiếm 47,7% tổng lượng chào bán. Còn các nhà đầu tư khác như Hanoi Investments Holdings Limited, DC Developing Markets Strategies Public Limited Company, Samsung Vietnam Securities Master Investment Trust (SSMIT) lần lượt đăng ký mua 15,7 triệu cổ phiếu, 8,5 triệu cổ phiếu, hơn 1,9 triệu cổ phiếu.

Nhà đầu tư trong nước là Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn Nhà nước (SCIC) đăng ký mua 38,7 triệu cổ phiếu.

Bên cạnh thương vụ trên, kế hoạch phát hành riêng lẻ 9% cổ phần cho nhà đâu tư chiến lược của ngân hàng cũng được một số đơn vị như MBS, BVSC, Vietcap kỳ vọng sẽ hoàn thành trong năm 2025.

Tại hội nghị nhà đầu tư mới đây, lãnh đạo BIDV cho biết, ngân hàng đang làm việc với các nhà đầu tư tiềm năng để thực hiện phát hành riêng lẻ đợt 1, với tỷ lệ 2,9% trong quí 1-2025. Còn 6,1% sẽ được thực hiện sau đó, tùy thuộc vào điều kiện thị trường.

Hệ thống KRX dự kiến vận hành trong quý II
Ủy ban Chứng khoán cho biết sẽ công bố hệ thống công nghệ mới KRX vào tháng 4 và dự kiến vận hành trong tháng 5 hoặc 6.

Theo công việc trong kế hoạch nâng hạng thị trường Việt Nam của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (SSC), trước khi vận hành chính thức, hệ thống mới sẽ được các thành viên kiểm thử. Tháng 4, SSC sẽ công bố lộ trình triển khai.

Các Sở giao dịch, Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán (VSD) được giao công bố về chức năng, tính năng mới trước khi hệ thống KRX vận hành để thị trường nắm được đầy đủ thông tin.

Cơ quan này cho biết dự kiến vận hành hệ thống công nghệ thông tin mới KRX vào tháng 5 hoặc 6 năm nay.

https://*******/g/yicnrg379

Mới nhất, tổ chức xếp hạng thị trường FTSE Russell cho biết sẽ công bố kết quả đánh giá phân loại thị trường các quốc gia sau khi thị trường Mỹ đóng cửa vào ngày 8/4/2025, tức rạng sáng ngày 9/4/2025 theo giờ Việt Nam.

Trong nội dung đi kèm thông báo, Việt Nam được đánh giá có khả năng nâng hạng từ vị thế thị trường cận biên (Frontier Market) lên thị trường mới nổi hạng 2 (Secondary Emerging Market).

Tổ chức này cũng cho biết trước khi đi đến quyết định cuối cùng, FTSE Russell sẽ tiến hành một quy trình tham vấn chặt chẽ và toàn diện. Lịch trình cụ thể bắt đầu với cuộc họp của Ủy ban Cố vấn Phân loại Quốc gia FTSE vào ngày 4/3/2025. Tiếp đó, các ủy ban cố vấn cổ phiếu khu vực sẽ nhóm họp trong tuần bắt đầu từ ngày 10/3/2025. Hội đồng Cố vấn Chính sách FTSE Russell sẽ tổ chức cuộc họp vào ngày 20/3/2025, và cuối cùng là Hội đồng Quản trị Chỉ số FTSE Russell vào ngày 02/04/2025 - 6 ngày trước khi công bố quyết định chính thức.

Tại đợt xếp hạng thị trường gần nhất hồi tháng 10/2024, Việt Nam vẫn đang nằm trong danh sách theo dõi để nâng hạng lên thị trường mới nổi hạng 2 (Secondary Emerging Market).

Chắc chắn cmnr. Nói mãi làm gì

Tiền lãi chứng khoán chưa rút về tài khoản ngân hàng thì cũng chưa biết là lãi hay không bác. Cái gì mới chỉ là nói chưa phải sự thật

Đảm bảo cung ứng vốn, duy trì lãi suất thấp

Theo lãnh đạo NHNN, với mục tiêu tăng trưởng GDP trên 8% hướng đến 10% trong năm 2025 là con số rất ấn tượng mà Chính phủ đặt ra, thể hiện sự cố gắng, quyết tâm để phát triển nền kinh tế và làm tiền đề cho giai đoạn sau. Năm nay, NHNN đặt mục tiêu tăng trưởng tín dụng khoảng 16% cho mục tiêu tăng trưởng kinh tế 8%. Nếu tăng trưởng kinh tế đến 10% thì tăng trưởng tín dụng phải ở mức 18 - 20%, đây là nhiệm vụ rất nặng nề.

"Vấn đề làm sao phải có đủ vốn phục vụ tăng trưởng cho nền kinh tế, nhất là trong bối cảnh các kênh huy động vốn trung, dài hạn như chứng khoán, trái phiếu vẫn còn những vấn đề cần củng cố. Vì vậy, trách nhiệm sẽ đặt nặng cho chính sách tiền tệ, tín dụng trong năm 2025" - Phó Thống đốc bày tỏ.

Để hướng tới mục tiêu tăng trưởng GDP 8% năm 2025, Phó Thống đốc NHNN nhấn mạnh, quan điểm điều hành chính sách tiền tệ của NHNN là phải kiểm soát lạm phát, ổn định giá trị đồng tiền để hỗ trợ tích cực cho tăng trưởng, đảm bảo những cân đối lớn của nền kinh tế. Điều hành tỷ giá trên thị trường ngoại tệ linh hoạt, phù hợp để tiếp tục hóa giải những tác động của thế giới, nhằm duy trì một thị trường ngoại tệ ổn định.

Với quan điểm, mục tiêu đó cùng với những kinh nghiệm, bài học trước đây, điều hành chính sách tiền tệ năm nay tiếp tục linh hoạt, chặt chẽ và phù hợp với chính sách tài khóa cũng như các chính sách kinh tế vĩ mô khác như chính sách xuất nhập khẩu, chính sách thương mại… Ngành Ngân hàng sẽ đảm bảo nguồn vốn cho nền kinh tế trên cơ sở đẩy mạnh vốn huy động, vốn nhàn rỗi cho nền kinh tế từ doanh nghiệp, người dân và có chính sách lãi suất hợp lý để huy động vốn.

"NHNN chỉ đạo các ngân hàng thương mại tiếp tục giảm lãi suất bằng cách tiết kiệm chi phí, ứng dụng công nghệ giảm chi phí, hỗ trợ lãi suất cho doanh nghiệp và người dân" - Phó Thống đốc NHNN Đào Minh Tú nêu rõ.

NHNN tiếp tục chỉ đạo các tổ chức tín dụng tăng trưởng tín dụng an toàn, hiệu quả, hướng tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất kinh doanh, lĩnh vực ưu tiên và triển khai các chương trình, chính sách tín dụng đặc thù đối với một số ngành, lĩnh vực theo chủ trương, chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ.