NKG – một VPK thứ 2, nhân 2 tài khoản trong quý 1/2014

Trong vài năm trở lại đây, thị trường thép Việt Nam đã có sự tham gia của nhiều thành phần kinh tế. Trình độ công nghệ của ngành thép Việt Nam đã có sự phân chia rõ rệt. Công nghệ sản xuất của ngành thép nước ta chia làm 3 nhóm. Trong đó nhóm doanh nghiệp sử dụng công nghệ lạc hậu chiếm khoảng 30%. 40% là sử dụng công nghệ ở mức trung bình. Còn lại là nhóm sử dụng những công nghệ hiện đại trên thế giới.

- Nhóm lạc hậu: Là các nhà máy cán có quy mô nhỏ, sử dụng thiết bị tự chế tạo trong nước. Công nghệ lạc hậu, quy mô nhỏ khiến chất lượng sản phẩm thấp, tiêu hao vật tư và năng lượng cao, ảnh hưởng môi trường lớn và giá thành sản phẩm không có sức cạnh tranh trên thị trường.

- Nhóm trung bình: Là các nhà máy cũ của Công ty gang thép Thái Nguyên, Công ty Thép Miền Nam, Công ty Thép Đà Nẵng, các liên doanh Vinausteel, Natsteelvina, Tây Đô và các công ty thép Hải Phòng, Thái Nguyên, Nam Đô

- Nhóm các nhà máy hiện đại: Là các nhà máy liên doanh như Posco, Vinakyoei, ...., các nhà máy mới xây dựng như Hòa Phát, Thép Nam Kim, Thép Phú Mỹ, Thép tấm lá Phú Mỹ, cán mới Lưu Xá...

Triển vọng ngành:

- Về ngắn hạn: Được sự hỗ trợ khá tích cực từ phía chính phủ: đầu tư công, Gói cho vay hỗ trợ thị trường BĐS 30,000 tỷ đồng với lãi suất thấp 5%/năm...

- Về dài hạn: Thép là nguyên liệu cơ bản cho sự phát triển kinh tế. Hiện tỷ lệ tiêu thụ thép bình quân của Việt Nam vẫn ở mức rất thấp, 128 kg thép/người năm 2010 so với mức bình quân 193 kg của thế giới và 275 kg của khu vực ASEAN. Trong dài hạn, quá trình công nghiệp hoá, đô thị hoá và phát triển cơ sở hạ tầng tiếp tục là yếu tố thúc đẩy nhu cầu sử dụng thép. Tốc độ đô thị hoá trung bình hàng năm của Việt Nam trong 10 năm qua vào khoảng 3.4%; tỷ lệ ước tính trong 10 năm tới vào khoảng 3%. Theo kế hoạch, tỷ lệ đô thị hoá có thể đạt 50% vào năm 2025.

Hiện nay các doanh nghiệp thép đang niêm yết trên sàn như: HPG, POM, HSG, NKG, VIS, HLA, DTL, SHI, TLH, DNY, VGS... chủ yếu là doanh nghiệp sản xuất thép xây dựng. Chỉ có HSG và NKG là trong lĩnh vực tôn mạ. HSG chiếm vị trí số 1 và NKG vị trí số 3 về thị phần trên cả nước. Thị trường miền Nam, NKG chiếm 50% thị phần.

Hai phân khúc sản phẩm thép chính là thép dài (thép thanh, cuộn; dùng nhiều trong xây dựng) và thép dẹt (thép tấm, lá). Trong đó, thép xây dựng đang được sản xuất và tiêu thụ nhiều nhất do Việt Nam vẫn đang trong giai đoạn xây dựng CSHT (Đang cung vượt cầu).
Tuy nhiên xu hướng cầu về thép dẹt dần tăng lên trước những yêu cầu về CNH-HĐH với các sản phẩm kỹ thuật cao.

Nguyên nhân:
Quy hoạch ngành chưa đúng, gây mất cân đối trong sản xuất thép dài (thép xây dựng) và thép dẹt. Những sản phẩm trong nước đã sản xuất được như thép xây dựng, thép ống... lại đầu tư gần gấp đôi nhu cầu, trong khi nhiều sản phẩm thép khác như thép tấm, thép cuộn cán nóng, thép không gỉ không được chú ý đầu tư, mỗi năm phải nhập trên 5 triệu tấn

Rào cản gia nhập thị trường thép khá lớn do yêu cầu về: Vốn (lớn), Công nghệ (hiện đại), và quan hệ đối tác (để có những hợp đồng tiêu thụ thép, do ngành thép trong tình trạng tiêu thụ chậm), Quy định về quy mô của các nhà máy mới chặt chẽ hơn và chú trọng tới vấn đề môi trường...

Áp lực cạnh tranh từ sản phẩm thay thế không cao
Thép được coi là lương thực của mọi ngành công nghiệp. Hiện nay chưa có nhiều nguồn tài nguyên hay chất liệu khác để thay thế thép trong xây dựng, chế tạo máy móc công nghiệp hay trong quốc phòng. Vì vậy áp lực về sản phẩm thay thế đối với ngành thép rất ít. Sản phẩm thay thế cho sắt Thép là sản phẩm làm từ nguyên liệu khác như nhựa, gỗ. Khả năng thay thế của các sản phẩm từ nhựa, gỗ không cao do thép có kết cấu vững chắc hơn nhiều và ngày càng đượcc ưa chuộng.

Về dài hạn, Ngành thép Việt Nam có triển vọng khả quan, do:

(1) Ngành vẫn có được tốc độ tăng trưởng sản lượng trong bối cảnh kinh tế khó khăn. Ngành thép Việt Nam non trẻ nhưng đã vươn lên đứng thứ 7 châu Á về sản xuất thép. Áp lực cung dài hạn không lớn do công suất hiện tại chưa đủ nhu cầu dài hạn (công suất mới huy động được từ 60-70%).

(2) Việt Nam vẫn là quốc gia đang phát triển, nhu cầu xây dựng cơ sở hạ tầng và phát triển khoa học công nghệ còn rất lớn. Đây là 2 ngành công nghiệp gắn liền với đầu ra của ngành thép. Mức tiêu thụ thép bình quân đầu người của Việt Nam tuy đứng thứ 9 Châu Á, nhưng mới chỉ bằng 1/6 so với quốc gia đứng đầu. Ngành còn nhiều “khoảng trống” (room) để phát triển dài hạn.

(3) Cơ quan quản lý sẽ có những điều chỉnh chính sách, đưa ra quy hoạch phát triển phù hợp để Ngành đảm bảo phát triển bền vững. Cụ thể, Về điều chỉnh quy hoạch: đầu năm 2013, Bộ Công Thương đã trình lên Chính phủ quy hoạch điều chỉnh ngành thép để tái cơ cấu ngành. Về chính sách hỗ trợ ngành: xây dựng các rào cản kỹ thuật bảo vệ DN thép trong nước: kiểm soát chất lượng thép, ngăn chặn thép NK kém chất lượng... Xây dựng các chính sách tháo gỡ khó khăn ngắn hạn cho ngành thép: kích cầu đầu tư, tiêu thụ và giảm lãi suất cho vay, khuyến khích xuất khẩu...

(4) Theo báo cáo phân tích của Credit Suisse, Hệ số tương quan giữa Tiêu thụ thép bình quân đầu người và Thu nhập bình quân đầu người ở Việt Nam khá mạnh. Trong khu vực các quốc gia Đông Nam Á, chỉ có Malaysia và Thái Lan là có mức tương quan gần như vậy. Với tương quan này, Credit Suisse dự báo ngành thép có triển vọng dài hạn khả quan (upside trend). Thu nhập bình quân đầu người của Việt Nam tại thời điểm năm 1992 chỉ mới ở mức 140 USD thì hiện nay, thu nhập bình quân đầu người năm 2012 đã gần 1.600 USD. Như vậy thu nhập đầu người Việt Nam tăng hơn 10 lần sau 20 năm và tiếp tục xu hướng tăng trong dài hạn.

Thép NKG có triển vọng khả quan trong dài hạn do có các điều kiện cần và đủ :

- Đã đầu tư nhà máy mới, sử dụng công nghệ hiện đại để hạ giá thành sản xuất, tăng sức cạnh tranh

- Thị trường thép thế giới cung đang dư thừa, giá nguyên liệu có xu hướng giảm và dần đi vào ổn định.

- Tham gia được các công đoạn sản xuất thép chất lượng cao, tăng giá trị gia tăng cho ngành thép (tôn mạ, sơn phủ màu...).

- Năm 2014 có dấu hiệu phục hồi của nền kinh tế, đầu tư công (Quốc hội duyệt nâng bội chi ngân sách), xây dựng CSHT (một loại dự án hạ tầng giao thông khởi công mới vào đầu năm), đầu tư FDI vào các khu công nghiệp
(năm sau luôn cao hơn năm trước)... là cơ sở động lực phát triển chính của NKG.

- Nhà nước đã có Quy hoạch ngành thép đúng hướng, giải quyết được mất cân bằng hiện tại, kiểm soát cấp phép cho các Dự án thép, tạo rào cản gia nhập ngành (Tập đoàn Tata của Ấn Độ đã rút khỏi dự án thép 5 tỷ đô)….

Diễn biến giá NKG hôm nay rất đúng bài. Xây nền ở 10x, thanh khoản giảm sút. Bên mua muốn đè gom còn bên bán không muốn bán giá thấp.

Khi nào bên bán run tay, chất hàng nhiều thì mua sẽ quất sạch và NKG lại chạy. Các bác tiếp tục theo dõi nhé.