Sau Lễ Đầu Tư Công nổi sóng Lớn

Chủ tịch TP HCM: 4 tháng phải giải ngân đầu tư công gần bằng tổng 2 năm trước
Đặt mục tiêu giải ngân năm nay đạt 95%, ông Phan Văn Mãi nói các tháng còn lại, TP HCM phải "tiêu" 45.790 tỷ đồng, gần bằng kết quả hai năm 2021 và 2022.

TP HCM năm nay được giao vốn đầu tư công lớn nhất cả nước, hơn 70.000 tỷ đồng, gấp đôi năm ngoái. Đến 25/8, địa phương này giải ngân được 28% (nếu không điều chỉnh giảm vốn ODA, tỷ lệ là hơn 27%), có cải thiện so với cùng kỳ 2022. Tuy nhiên, con số này chưa như kỳ vọng vì theo kế hoạch, cuối tháng 6, TP HCM phải giải ngân được 35%. Ngoài ra, địa phương này cũng nằm trong nhóm có tỷ lệ giải ngân thấp, dù rất quyết liệt ngay những tháng đầu năm.

Nói với VnExpress, Chủ tịch UBND TP HCM Phan Văn Mãi cho biết vướng mắc trước hết nằm ở khâu giải phóng mặt bằng.

"Hiện nhiều quận, huyện phải tìm đơn vị thẩm định giá do một số không mặn mà tham gia", ông nói. Ví dụ, tại dự án nút giao thông Mỹ Thuỷ và An Phú (vốn đầu tư lần lượt 3.622 tỷ đồng và hơn 3.400 tỷ đồng thuộc TP Thủ Đức), thành phố phải mất 60 ngày mới chọn được đơn vị thẩm định giá. Điều này cũng diễn ra tương tự tại huyện Bình Chánh khi tìm đơn vị có khả năng đáp ứng được 3 tiêu chí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư.


Người dân tháo dỡ nhà chuẩn bị mặt bằng bàn giao cho dự án Vành đai 3 TP HCM. Ảnh: Thanh Tùng

Ngay cả khi tìm được đơn vị thẩm định, ông Mãi cho biết tiến độ của hoạt động này cũng gặp một số vấn đề do khó thu thập thông tin giao dịch.

"Nhiều nơi đi vào thẩm định mới thấy có rất ít thông tin giao dịch nhà đất thành công, đồng thời người dân kê khai giá tại các hợp đồng thấp hơn so với thực tế khiến việc xác định giá khó sát với thị trường", ông nói. Theo Chủ tịch TP HCM, nếu giá không sát sẽ dẫn đến người dân khó đồng thuận trong bàn giao đất.


Ngoài ra, hồ sơ pháp lý nhà đất phức tạp, thời gian xác minh kéo dài, có khi đến cả tháng. Đặc thù hệ thống hạ tầng kỹ thuật ngầm (điện, cấp thoát nước, viễn thông) tại địa phương được xây dựng qua nhiều thời kỳ, rất phức tạp, dẫn đến việc di dời, tái lập để bàn giao mặt bằng cũng kém thuận lợi hơn so với những nơi khác.

"Nhân sự làm công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng của thành phố cũng đang bị quá tải, dù đã chỉ đạo tăng cường người", Chủ tịch UBND TP HCM Phan Văn Mãi cho biết. Hiện thành phố có 763 người tham gia vào công việc này cho 21 quận huyện và TP Thủ Đức. Mỗi người phải xử lý nhiều đầu việc từ đo đạc, kiểm đếm cây trồng, vật kiến trúc (tài sản cố định của người dân hình thành sau quá trình thi công, xây dựng) đến tính toán, hỗ trợ quyết định bồi thường, vận động người dân.

Với một số dự án đang có mức giải ngân đầu tư công thấp (0-10%), ông cho biết đa phần là dự án mới, có điểm rơi vào cuối năm, sau khi hoàn thành thủ tục bồi thường hoặc đấu thầu để khởi công.

Bên cạnh yếu tố mặt bằng, việc thi công xây lắp cũng đang chậm tiến độ do nguồn lực của nhà thầu khó khăn sau đại dịch. Nhiều chủ đầu tư trong lập triển khai dự án chưa khoa học, hiệu quả. Một số dự án trong nội đô như nút giao thông An Phú, hầm chui Nguyễn Văn Linh - Nguyễn Hữu Thọ thi công trong khu vực mật độ lưu thông lớn, vừa làm vừa di dời, vừa đảm bảo giao thông nên ảnh hưởng rất lớn đến tiến độ công trình.

Để khắc phục những nút thắt này, ông Mãi cho biết UBND thành phố đã uỷ quyền cho các quận, huyện, TP Thủ Đức tự phê duyệt hệ số điều chỉnh giá đất, từ đó đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng, đẩy nhanh giải ngân. Ví dụ như dự án nâng cấp mở rộng đường Dương Quảng Hàm (quận Gò Vấp), sau khi được duyệt hệ số điều chỉnh giá đất hôm 6/7, chỉ 1 tháng sau giải ngân được 847 tỷ trên 1.750 tỷ đồng. 7 tháng trước, tỷ lệ giải ngân là 0%.

Các đơn vị phải rút ngắn thời gian xử lý thủ tục, nâng cao trách nhiệm người đứng đầu, đôn đốc, gỡ khó cho các dự án. Những dự án chậm trễ, thành phố sẽ kiên quyết cắt giảm, nhà thầu chay ì, sẽ bị xử lý nghiêm.

"TP HCM sẽ kiên trì giải ngân đến cuối năm đạt 95%", ông Phan Văn Mãi nói. Với mục tiêu này, trong 4 tháng còn lại, thành phố phải giải ngân 45.790 tỷ đồng, gần bằng kết quả thực hiện trong 2 năm 2021, 2022. Như vậy mỗi ngày, thành phố phải tiêu được hơn 381,5 tỷ đồng.

Thừa nhận thách thức là rất lớn, ông Mãi chia sẻ toàn thành phố đã đề ra các nhóm rõ ràng để làm bằng được kế hoạch này.

Đơn cử như vấn đề nhân sự, TP HCM đã tìm cách bổ sung để giảm tải cho cán bộ, đẩy nhanh tốc độ thi hành. Đặc biệt, tại dự án đường Vành đai 3 (dài hơn 76 km, tổng mức đầu tư gần 75.400 tỷ đồng, lớn nhất trong các dự án giao thông phía Nam từ trước đến nay; đoạn qua TP HCM dài 47 km), huyện Hóc Môn, Củ Chi, đã bổ sung gần 50 người cho mỗi đơn vị. Ban Bồi thường, giải phóng mặt bằng tại TP Thủ Đức cũng đang trong quá trình thêm người để đáp ứng công việc. Ngoài ra, xác định đây là nhiệm vụ chung, ngoài những nhân sự chuyên trách, ông Mãi nói, toàn hệ thống chính trị từ xã đến thành phố, phải xắn tay áo để làm.

Bên cạnh đó, việc Nghị quyết 98 về cơ chế đặc thù cho thành phố đi vào thực thi cũng giúp địa phương này tăng tốc trong giải ngân đầu tư công tới đây. Bởi TP HCM sẽ có cơ sở ban hành danh mục các dự án thực hiện, từ đó, triển khai trước một bước việc điều tra, khảo sát, xác minh nguồn gốc đất, gỡ vướng cho việc giải phóng mặt bằng.

Hiện đầu tư, trong đó có đầu tư công, bên cạnh tiêu dùng và xuất khẩu là động lực tăng trưởng chính của TP HCM. Kinh tế của thành phố 8 tháng đầu năm đã có nhiều cải thiện (dù vẫn chậm), do những động lực này chưa đạt kỳ vọng trước những khó khăn chung.

Số liệu của Sở Kế hoạch và đầu tư TP HCM cho biết trong 8 tháng đầu năm, chỉ số sản xuất toàn ngành công nghiệp (IIP) tăng 2,8% so với cùng kỳ (4 ngành công nghiệp trọng điểm tăng 6%); tổng mức bán lẻ hàng hóa, doanh thu dịch vụ tăng 7,6%; tổng doanh thu du lịch tăng 44,3%; sản lượng hàng hóa thông qua cảng biển tăng 3,85%.

Ngon bro à, ngon nhất chắc là LCG.

Cứ CTD mà múc mạnh.

GSP vừa điều chỉnh sau khi giao dịch không hưởng quyền cổ tức 10%.
Ôm đón sóng quý III.

Lại tưởng ứ ừ chứ bro.

Sức ép 'không đường lùi' ở dự án kênh đào 100 triệu USD
Giá nguyên vật liệu tăng cao, Covid-19 bùng phát nhưng dự án kênh đào nối sông Đáy - Ninh Cơ buộc phải về đích đúng hạn sau hơn hai năm rưỡi thi công.

Trưa tháng 7/2023, nhìn những tàu hàng nối đuôi nhau qua kênh đào nối sông Đáy - Ninh Cơ ở huyện Nghĩa Hưng (Nam Định), ông Dương Thanh Hưng, Giám đốc Ban Quản lý các dự án Đường thủy, người trực tiếp chỉ đạo dự án, bồi hồi nhớ lại quãng thời gian hơn hai năm rưỡi thi công với nhiều áp lực.

"Nhiều thời điểm, nhìn vào khối lượng công việc và ngày đóng hiệp định với Ngân hàng Thế giới, nhiều người đã nghĩ dự án không thể về đích đúng hẹn", ông Hưng nói, cho biết dự án có vốn đầu tư 107 triệu USD (khoảng 2.500 tỷ đồng), trong đó, vốn vay ODA của Ngân hàng Thế giới hơn 78 triệu USD, vốn đối ứng của Chính phủ trên 28 triệu USD. Riêng khoản vay từ Ngân hàng Thế giới buộc dự án phải hoàn thành trước 30/6/2023.


Kênh đào nối sông Đáy - Ninh Cơ đi vào vận hành. Ảnh: Ngọc Thành

Ý tưởng xây kênh nối sông Đáy - Ninh Cơ được nghiên cứu từ năm 1980 nhưng bị trì hoãn nhiều năm do không có vốn. Năm 2013, công trình có thể được xây dựng cùng thời điểm cải tạo cửa biển Lạch Giang (nằm cuối nguồn sông Ninh Cơ). Tuy nhiên, giá nguyên vật liệu xây dựng biến động lớn nên Chính phủ buộc phải cơ cấu lại dự án, phân kỳ đầu tư. Theo đó, cửa Lạch Giang được tập trung cải tạo trước để tạo tiền đề phát triển đội tàu sông, biển có tải trọng trên 1.000 tấn đến 3.000 tấn. Việc xây dựng cụm công trình kênh nối Đáy – Ninh Cơ lại một lần nữa gác lại.

Sáu năm sau, dự án kênh nối sông Đáy - Ninh Cơ mới được khởi động lại sau khi Ngân hàng Thế giới bố trí vốn trung hạn.

Ông Hưng nhớ lại thời điểm duyệt dự toán, giá vật tư, nhiên liệu thấp nhất trong nhiều năm. Nhưng khi bắt tay triển khai cuối năm 2020, giá cả tăng rất cao, nhất là giá thép, trong khi hợp đồng ký kết với Ngân hàng Thế giới quy định không được điều chỉnh giá.

"Nhìn làm đã thấy lỗ", ông Hưng nói, cho hay nhà thầu thấy thua lỗ dẫn đến tâm lý thi công cầm chừng. Để giải quyết vấn đề, có thời điểm Ban Quản lý các dự án Đường thủy buộc phải đứng ra bảo lãnh nhà thầu mua chịu vật tư và thuê thiết bị thi công.

Sau bão giá, dự án cũng bị ảnh hưởng không nhỏ bởi dịch Covid-19. Tỉnh Nam Định không tiếp nhận người từ các địa phương đang giãn cách xã hội, khiến phần lớn nhân sự của nhà thầu và đơn vị quản lý dự án không tiếp cận được công trường.


Ông Hưng chia sẻ khó khăn khi xây dựng kênh đào. Ảnh: Ngọc Thành

Nhưng mọi chuyện chưa dừng ở đó. Khu vực xây dựng kênh đào là điểm gần nhất giữa hai con sông, địa chất biến đổi rất phức tạp, nền đất yếu, nhiều mạch nước ngầm. Cũng tại khu vực này, người Pháp từng tiến hành đào kênh, nhưng đào xong lại bị sạt lở.

Từ tháng 7 tới 10/2021, mưa và lượng mưa tích lũy cao bất thường so với hàng năm, khiến nền đất nơi làm kênh vốn đã yếu càng thêm yếu. Nhiều nơi vừa đào xong chưa kịp lát mái lại bị sạt trượt, có chỗ 6-7 lần.


Mưa khiến đất ngậm nước, đất sạt cuốn theo không ít thiết bị. Sau mỗi đợt mưa cần tối thiểu 3-5 ngày để bơm hết nước, làm sạch bùn ở hố móng công trình và chờ khô đường mới có thể tiếp tục thi công. Thực tế, thời gian một năm thi công cộng dồn chỉ khoảng 7 tháng.

"Có thời điểm ba tháng mùa mưa hầu như không làm được gì ngoài việc bơm nước khỏi hố móng để không ngập máy móc, thiết bị", ông Hưng nói.

Để tránh sạt, việc thi công các hạng mục buộc phải diễn ra đồng thời và sử dụng số lượng công nhân lớn. Xi măng trộn đất cũng được bơm vào nhiều khu vực để gia cố. Nhà thầu phải thay đổi giải pháp thi công như đóng cọc cừ, khối lượng đất đào ước tính ban đầu chỉ khoảng 800.000 m3, nhưng thực tế phải đào gấp đôi.

"Khu vực thi công chật hẹp, trong khi lại phải thực hiện một lúc nhiều hạng mục. Bình thường nếu thi công từng hạng mục thì mất khoảng 5 năm, song để chạy đua, các gói thầu phải chen lấn nhau về mặt bằng", ông Hưng nói.

Nhằm giảm tối đa chi phí phát sinh, công trình cũng tận dụng đất đào lên để đắp đê thay vì mua. Đất đắp đê buộc phải khô, nên trong quá trình đào, những loại đất tốt được lựa chọn để phơi.


Công trình ngổn ngang thời điểm sát ngày đóng hiệp định của Ngân hàng Thế giới. Ảnh: Ngọc Thành

Tháng 11/2021, sự cố sạt lở dẫn đến việc phải phá đi làm lại hai trụ cầu, gây tâm lý hoang mang cho toàn công trường hơn 200 người.

Ông Nguyễn Văn Thưởng, Giám đốc công trường, người gắn bó dự án từ khi bắt đầu, nói sự cố này khiến hầu hết tư vấn và nhà thầu lo ngại. Có những công nhân lái máy không dám làm vì sợ đất trượt, nhà thầu bày muốn bỏ ngang dự án.

Chỉ ít tháng trước khi đến ngày 30/6/2023, thời điểm đóng hiệp định vay vốn, khối lượng công việc còn rất ngổn ngang. Song trong bối cảnh sức ép từ Ngân hàng Thế giới rất lớn, những người thực hiện dự án không có lựa chọn nào khác ngoài tiếp tục.

"Dự án sử dụng vốn trong nước còn có cơ hội để tiếp tục thực hiện sau khi kết thúc thời gian theo hợp đồng. Tuy nhiên, với dự án này, thời điểm hoàn thành thi công cũng là lúc kết thúc thời gian hiệp định vay vốn. Sức ép tiến độ rất lớn và chúng tôi không có đường lùi", ông Thưởng nói.

May mắn diễn ra sau đó khi việc xử lý trụ cầu không phát sinh thêm chi phí, do các nhà thầu chấp nhận khắc phục. Tới tháng 3/2023, thời điểm cây cầu hoàn thành, cũng là lúc được phép cắt đê, người làm dự án "thở phào khi biết dự án chắc chắn về đích đúng tiến độ". Bởi nếu không cắt được đê ngăn hai sông, sẽ không có nước để thử âu tàu.

Sau nhiều nỗ lực, ngày 25/7, kênh đào nối sông Đáy - Ninh Cơ bắt đầu thông thuỷ cho phép tàu thuyền đi lại.


Dự án tạo kết nối tuyến vận tải ven biển phía Bắc với các cảng thủy trên sông Đáy, khu vực Nam Định, Ninh Bình qua cửa biển Lạch Giang, giúp rút ngắn 20% thời gian hành trình phương tiện thủy từ các tỉnh ven biển đến Ninh Bình và ngược lại. Đồ họa:Khánh Hoàng

Hơn một tháng đưa kênh đào vào vận hành, ông Dương Thanh Hưng cho rằng, hiệu quả của công trình còn cao hơn tính toán trước đó. Ngay ngày thứ hai cho phép tàu thuyền qua lại, kênh đã có tàu 3.000 tấn chở xi măng đi qua để vào Khánh Hòa, Quảng Nam.

Trước đây, xi măng sẽ phải chở ra Hải Phòng, sau đó dùng các tàu nhỏ để chở ra biển, rồi lại cẩu lên tàu lớn để đi tiếp. Nhưng hiện tại, những tàu chở xi măng, clanhke, dăm gỗ, than... không phải theo lộ trình này nên tiết kiệm được rất nhiều chi phí, thời gian khi có tàu tiết kiệm được 10 tiếng. Hiện mỗi ngày có hơn 40 tàu lớn nhỏ qua lại kênh.

Ngoài cắt giảm được chi phí cho các chủ tàu, kênh đào cũng góp phần vào vận tải xanh. Theo tính toán, một tàu 3.000 tấn nếu đầy tải sẽ tương đương với khoảng 70 xe container, số nhiên liệu vận chuyển cho một tấn hàng bằng đường thuỷ chỉ bằng khoảng 40% so với đường bộ, phí bằng khoảng 70%, đồng thời giải quyết được vấn đề an toàn giao thông, giảm thiểu khí thải.

Ông Dương Thanh Hưng cho biết trong tương lai, khi bố trí được vốn, sẽ có thêm một kênh đào tương tự được xây dựng song song với kênh hiện tại. Khi đó, một âu tàu sẽ làm nhiệm vụ để tàu ra và âu còn lại để tàu vào.

--- Gộp bài viết, Sep 5, 2023, Bài cũ: Sep 5, 2023 ---

C4G, FCN, LCG, KSB, PLC đều tăng đẹp.

Chú ý LCG anh em nhé

LCG CE nào

VCG chạy rồi kìa.