Thông tư 03: Thêm một nút thắt trong quá trình nâng hạng thị trường được tháo gỡ

• Ngày 18/5/2025, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam ban hành Thông tư 03/2025/TT-NHNN, có hiệu lực từ 16/6/2025, quy định chi tiết việc mở và sử dụng tài khoản bằng VND phục vụ đầu tư gián tiếp của nhà đầu tư nước ngoài (NĐTNN).
  
  
• Thông tư này thay thế Thông tư 05/2014/TT-NHNN, tháo gỡ nút thắt pháp lý kéo dài suốt một thập kỷ, đặc biệt là các rào cản trong thủ tục mở tài khoản đầu tư gián tiếp – điểm trừ lâu năm trong mắt các tổ chức xếp hạng như MSCI và FTSE Russell.
  
  
• Thông tư 03 là một trong 9 giải pháp cải cách được gấp rút triển khai từ tháng 3/2025 nhằm nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam từ "cận biên" lên "mới nổi", và nằm trong số 7/9 giải pháp đã hoàn thành.
  

Các nhóm giải pháp đã triển khai gồm:

• Pháp lý và mở cửa thị trường: tháo trần sở hữu ngoại, cập nhật quy định công bố thông tin, triển khai cơ chế NPF.
  
  
• Thể chế & đối thoại: thành lập nhóm đối thoại với NĐTNN, cải tiến quy trình mở tài khoản cho nhà đầu tư ngoại.
  
  
• Hạ tầng công nghệ: đưa vào vận hành hệ thống giao dịch KRX và cơ chế STP, giúp tăng tốc xử lý lệnh, minh bạch và hỗ trợ các sản phẩm mới như T+0, bán khống có kiểm soát.
  

Hai mảnh ghép cuối cùng đang hoàn thiện:

• OTA (Omnibus Trading Account) – tài khoản giao dịch tổng do VSDC triển khai trước tháng 8/2025, giảm thủ tục và tối ưu dòng vốn ngoại.
  
  
• CCP (Central Counterparty Clearing House) – cơ chế bù trừ trung tâm, dự kiến hoạt động trong năm 2026, nâng mức an toàn thanh toán lên chuẩn quốc tế.
  
  
• Theo BSC Research, Việt Nam đang đi theo mô hình cải cách của Saudi Arabia trước khi được MSCI nâng hạng năm 2019. Với tiến độ hiện tại, Việt Nam có thể được MSCI đưa vào “Watch List” trong tháng 6/2025 và có khả năng được FTSE Russell nâng hạng chính thức vào tháng 9/2025.
  

Thông tư 03 là bước ngoặt pháp lý quan trọng, góp phần gỡ bỏ rào cản cho vốn ngoại và tạo nền tảng để thị trường chứng khoán Việt Nam chuyển mình, tiến gần hơn đến mục tiêu nâng hạng lên thị trường mới nổi, cải thiện vị thế trong mắt nhà đầu tư toàn cầu.