Trung Quốc Vượt Kỳ Vọng GDP Quý 1, nhưng cú sốc thuế quan còn lớn

Nền kinh tế Trung Quốc khởi động năm 2025 với sức bật đáng kinh ngạc, ghi nhận mức tăng trưởng GDP quý đầu tiên đạt 5,4% so với cùng kỳ năm trước, vượt qua dự báo 5,1% của các nhà phân tích trong khảo sát của Reuters. Mức tăng trưởng này, tương đương với quý trước, được thúc đẩy bởi tiêu dùng mạnh mẽ và sản lượng công nghiệp, nhờ vào các biện pháp kích thích của chính phủ. Doanh số bán lẻ tăng 5,9% trong tháng 3, dẫn đầu bởi mức tăng hai con số trong lĩnh vực đồ điện tử gia dụng và nội thất, trong khi sản lượng nhà máy tăng tốc lên 7,7%, vượt kỳ vọng. "Mức tăng 5,4% là một khởi đầu rất tốt," Xu Tianchen, nhà kinh tế cấp cao tại Economist Intelligence Unit, nhận định, ghi nhận các chính sách mục tiêu đã thúc đẩy nhu cầu nội địa.

Tuy nhiên, đằng sau con số ấn tượng này là một nền tảng mong manh. Tăng trưởng theo quý giảm xuống còn 1,2% từ mức 1,6% của quý trước, báo hiệu sự suy giảm động lực. Khi nền kinh tế lớn thứ hai thế giới đối mặt với cuộc chiến thương mại leo thang với Hoa Kỳ, các nhà phân tích cảnh báo rằng sự kiên cường ban đầu này có thể sớm lung lay dưới áp lực của những thách thức bên ngoài chưa từng có.

Cú sốc thuế quan: Mối đe dọa cận kề
Cuộc xung đột thương mại Mỹ-Trung tái bùng nổ, được đẩy lên cao trào bởi các đợt tăng thuế mạnh tay của Tổng thống Donald Trump, đang đặt ra rủi ro nghiêm trọng nhất đối với sự ổn định kinh tế của Trung Quốc trong nhiều thập kỷ. Gần đây, Trump đã nâng thuế đối với hàng hóa Trung Quốc lên mức chóng mặt 145%, khiến Bắc Kinh đáp trả bằng cách áp thuế 125% lên hàng nhập khẩu từ Mỹ. Cuộc chiến thuế quan qua lại này đã làm chấn động thị trường tài chính toàn cầu, khiến đồng nhân dân tệ suy yếu và đẩy chỉ số Shanghai Composite giảm gần 1% bất chấp dữ liệu GDP tích cực.



Lĩnh vực xuất khẩu của Trung Quốc, nền tảng của tăng trưởng kinh tế, đặc biệt dễ bị tổn thương. Thặng dư thương mại hàng nghìn tỷ USD của năm ngoái đã cung cấp hỗ trợ quan trọng giữa lúc thị trường bất động sản sụt giảm kéo dài và nhu cầu nội địa yếu kém. Tuy nhiên, các mức thuế mới của Mỹ đe dọa bóp nghẹt động cơ quan trọng này. Sự tăng vọt xuất khẩu trong tháng 3, do các nhà máy đẩy mạnh vận chuyển để tránh các mức thuế mới, được dự báo sẽ đảo ngược mạnh mẽ khi tác động đầy đủ của các mức thuế này có hiệu lực. "Cú sốc thuế quan đặt ra những thách thức chưa từng có đối với xuất khẩu của Trung Quốc và sẽ dẫn đến những điều chỉnh lớn trong nền kinh tế nội địa," các nhà phân tích tại UBS cảnh báo, đồng thời cắt giảm dự báo GDP năm 2025 xuống 3,4% từ 4%.

Thách thức từ nội lực: Giảm phát và thất nghiệp
Ngoài cuộc chiến thương mại, quá trình phục hồi của Trung Quốc vẫn không đồng đều. Lĩnh vực bất động sản, một lực cản lâu dài, chứng kiến đầu tư giảm 9,9% so với cùng kỳ trong quý đầu tiên, với giá nhà mới không thay đổi trong tháng 3. Áp lực giảm phát kéo dài và tỷ lệ thất nghiệp cao, đặc biệt ở giới trẻ, nhấn mạnh nhu cầu nội địa yếu kém. "GDP tốt không phản ánh sức khỏe tổng thể của nền kinh tế," Raymond Yeung, nhà kinh tế trưởng về Trung Quốc tại ANZ, nhận định. "Giảm phát và thất nghiệp thanh niên vẫn là những mối quan ngại hàng đầu."

Những vấn đề này làm phức tạp hóa các tính toán chính sách của Bắc Kinh. Trong khi xuất khẩu từ lâu đã bù đắp cho những điểm yếu trong nước, sự sụt giảm xuất khẩu do thuế quan đòi hỏi một sự chuyển hướng sang tăng trưởng dựa vào tiêu dùng. Thủ tướng Lý Cường gần đây đã thừa nhận những thách thức "sâu sắc" mà các nhà xuất khẩu phải đối mặt, cam kết thúc đẩy tiêu dùng nội địa để giảm thiểu tác động.

Phản ứng chính sách: Hành động cân bằng tinh tế
Các nhà hoạch định chính sách Trung Quốc đang đối mặt với một nhiệm vụ khó khăn: duy trì tăng trưởng giữa các cú sốc bên ngoài trong khi giải quyết các lỗ hổng nội tại. Chính phủ có nhiều dư địa cho các biện pháp kích thích, với các nhà phân tích dự đoán sẽ có thêm các biện pháp hỗ trợ sau đợt nới lỏng tiền tệ mạnh mẽ vào cuối năm ngoái. Tuy nhiên, quy mô và thời điểm của các can thiệp này là yếu tố then chốt. "Trong hai năm qua, Trung Quốc đều có quý đầu tiên tăng trưởng mạnh mẽ và quý thứ hai đáng thất vọng," Xu Tianchen nhận xét, kêu gọi một "phản ứng chính sách mạnh mẽ và kịp thời" để đối phó với tác động của thuế quan.



Việc mở rộng tài khóa dường như là không thể tránh khỏi, với những so sánh được rút ra từ các phản ứng của Trung Quốc đối với các cuộc khủng hoảng trước đây như khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008 và đại dịch COVID-19 năm 2020. Tuy nhiên, nợ chính phủ gia tăng, được Fitch nhấn mạnh qua việc hạ xếp hạng tín dụng quốc gia của Trung Quốc gần đây, cho thấy một khoảng thời gian thu hẹp cho việc vay nợ mạnh tay. Yeung của ANZ nhấn mạnh rằng "các lựa chọn hạn chế" vẫn còn, với kích thích tài khóa quy mô lớn có thể là biện pháp đối phó duy nhất khả thi với cú sốc thuế quan.

Triển vọng mịt mờ
Nhìn về phía trước, quỹ đạo kinh tế của Trung Quốc đầy bất ổn. Khảo sát của Reuters dự báo tăng trưởng chỉ đạt 4,5% trong năm 2025, thấp hơn mục tiêu 5% của Bắc Kinh và giảm từ mức 5% của năm 2024. Những dự báo bi quan hơn, như 4,2% của ANZ và 3,4% của UBS, phản ánh tác động ngày càng sâu sắc của thuế quan. Các nhà đầu tư, bị ảnh hưởng bởi triển vọng ngày càng u ám, vẫn hoài nghi về sức mạnh quý đầu tiên, như được thể hiện qua sự suy yếu của đồng nhân dân tệ và sự sụt giảm của thị trường chứng khoán.

Trung Quốc đang đứng ở một ngã rẽ quan trọng. Khả năng vượt qua cơn bão thuế quan này, tái cân bằng nền kinh tế hướng tới tiêu dùng, và giải quyết các vấn đề cấu trúc sẽ quyết định liệu nước này có thể duy trì vị thế kinh tế toàn cầu của mình. Hiện tại, các nhà hoạch định chính sách Bắc Kinh phải hành động quyết liệt để ngăn chặn một cuộc hạ cánh cứng, khi cả thế giới dõi theo cường quốc châu Á này vật lộn với những thách thức vừa chưa từng có vừa không khoan nhượng.

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Thị trường hàng hóa phái sinh là nơi giao dịch các hợp đồng dựa trên giá trị của các loại hàng hóa cơ bản như nông sản, năng lượng, kim loại, và nguyên liệu công nghiệp. Đây là công cụ giúp doanh nghiệp và nhà đầu tư quản lý rủi ro biến động giá, đồng thời tạo cơ hội sinh lời từ sự chênh lệch giá trong tương lai. Với sự phát triển của công nghệ và hội nhập kinh tế, thị trường này ngày càng thu hút sự quan tâm nhờ tính thanh khoản cao và khả năng đa dạng hóa danh mục đầu tư.

( Chi tiết: https://24hmoney.vn/posts/trung-quo...ung-cu-soc-thue-quan-con-lon-c55a2553777.html )