Tư duy đầu cơ sai lầm. Thứ khiến nhiều người không có hiệu quả trong đầu tư.

Bao năm quan sát trên thị trường, chứng kiến bao đợt sóng đầu cơ qua đi. Thứ tồn tại bền vững duy nhất mà bản thân tôi thấy đó là sự giàu có đi lên của những người chủ đám cổ phiếu đầu cơ này, những chủ sòng thật sự. Còn đa số phần đông những NĐT nhỏ lẻ tham gia các con sóng đầu cơ này đều chịu thiệt hại. Có chăng sự khác biệt ở đây là mỗi đợt sóng đầu cơ như vậy thì một lớp NĐT F0 mới thay thế lớp NĐT cũ mà thôi.

Nhưng không phải cứ đầu cơ là xấu. Đầu cơ hợp pháp nó giúp tạo ra thanh khoản của thị trường, san sẻ rủi ro vị thế cho các doanh nghiệp hoặc huy động vốn. Trên thế giới cũng có rất nhiều nhà đầu cơ thiên tài và thành công đơn cử như ngài George Sorsos. Tôi cũng biết một vài người view vĩ mô thị trường rất tốt và đầu cơ phái sinh cũng khá thành công. Nhưng tỉ lệ đó thực sự rất ít và đòi hỏi kiến thức, kĩ năng cũng như sự đổ máu trước đó rất nhiều. Họ biết được nơi nào có phần thắng cao, nơi nào không. Chứ không phải trông chờ hoàn toàn vào sự may rủi hay nhờ một đội lái nào đó đánh lên cho mình chốt lời.

Họ sẽ không bao giờ đầu cơ vào những con sóng cổ phiếu như của họ nhà Louis mà nhiều NĐT đang tham gia chẳng hạn. Kinh nghiệm và sự hiểu biết của họ giúp họ nhìn thấy rõ bản chất trần trụi của những chủ sòng này. Một người lãnh đạo doanh nghiệp có tâm, có tầm thật sự sẽ chẳng bao giờ nói nhiều đến giá trị cổ phiếu của mình. Họ đủ tầm để đưa doanh nghiệp của mình phát triển đi lên thịnh vượng. Giá trị cổ phiếu cũng tự khắc lên theo. Và cổ đông nắm giữ cũng hạnh phúc theo.

Tôi còn nhớ một chủ sòng khi xưa năm 2015 hay 2016 gì đó từng phát biểu "Trong năm nay nếu FLC không vượt mệnh giá tôi sẽ bán cả gia tài để mua vào" FLC trong năm ấy chỉ lênh đênh quanh 5k. Hay gần đây hơn là vị chủ sòng DXS hứa sẽ niêm yết cổ phiếu giá trên 40. Hay một vị doanh nhân nào đó hay đăng face nói về giá cổ phiếu của mình thu hút rất nhiều sự quan tâm của NĐT nhỏ lẻ thì sau đó một thời gian ngắn các cổ phiếu cứ vậy mà sàn hàng loạt.

Bản năng con người hầu hết đều có lòng tham. Nói thật tôi cũng chẳng phải ngoại lệ. Thời mới tham gia thị trường năm 2012 tôi cũng bị các game đầu cơ cuốn vào, may mắn lúc đó vốn ít nên bài học khá rẻ. Nhưng bạn biết không, sau khi thành công và kiếm được nhiều tiền ở TTCK. Đến khoảng năm 2018, sau khi tập tành đầu tư thử ở lĩnh vực Bitcoin với mức lợi nhuận x2 x3 lần trong thời gian ngắn. Lòng tham của tôi bị kích thích mạnh mẽ và dồn phần lớn tài sản của mình vào Bitcoin. Lúc đó một người anh có kinh nghiệm tài chính gần 20 năm nói với tôi là "Nghé không biết sợ hổ" Tôi chỉ trả lời " Dạ , dạ" cho qua chuyện. Chứ trong thâm tâm bạn biết tôi suy nghĩ gì không? Tôi nghĩ anh lỗi thời, anh chả biết gì về bitcoin. Chính những khoản lợi nhuận to lớn trước đó nó khiến tôi ngạo mạn, tự cho mình giỏi và phớt lờ những cảnh báo của anh. Và cái giá tôi nhận lại cũng rất đắt, sau đó chừng 1 năm thị trường BTC sập đổ và tôi thiệt hại rất nặng nề và rời bỏ cơn sóng đầu cơ này.
Mất rất nhiều nhưng cũng học được rất nhiều thứ. Tôi cảm thấy bản thân mình trở nên khiêm tốn và kiềm chế cảm xúc tốt hơn. Tôi thấy bản thân mình điểm tĩnh không còn sự ngạo mạn hay cảm xúc chen lấn trong đầu tư như trước nữa. Dù thị trường có sập đổ tôi vẫn giữ đươc sự bình tĩnh, tập trung. Hay danh mục đầu tư cho lợi nhuận vượt trội tôi cũng chẳng dám hưng phấn và cho mình giỏi nữa. Mọi thứ trong đầu tư đều phải dựa trên những phân tích rõ ràng và logic. Không có chỗ cho sự cảm tính chen vào. Cho dù những cổ phiếu đầu cơ kia x5 x10 lần, bitcoin tăng vài chục lần thì nếu không có sự phân tích chi tiết, logic, rõ ràng và hợp lý thì với tôi nó chẳng có chút gì thú vị cả.

Tóm gọn lại tôi có những lời khuyên dành cho các bạn - những NĐT mới trong các con sóng đầu cơ:

1) Tuyệt đối không tham gia các cổ phiếu đầu cơ. Nếu không kiềm chế được lòng tham thì hãy tạo 1 tài khoản riêng biệt, dành tối đa 10% tổng tài sản đầu tư cho các game đầu cơ. Như thế bạn vừa được trải ngiệm, vừa quản trị rủi ro tốt và nếu phải trả giá cho tư duy đầu cơ sai lầm cũng không quá đắt.

2) Nếu chẳng may tham gia vào các game đầu cơ và lún sâu vào nó rồi. Thì hãy ngay lập tức cắt lỗ, thoát ra bằng mọi giá. Tôi biết điều này là rất khó khăn, tiền mồ hôi xương máu tích góp được nên cắt lỗ là điều không đơn giản. Nhưng hãy chấp nhận đau thương và xem nó như bài học. Đừng cố chấp, cho dù sau khi bạn bán ra giá cổ phiếu đầu cơ đó tăng trần lại thì bạn hãy hiểu rằng bạn vẫn làm đúng. Bởi vì bạn đã bán đi những thứ không có giá trị mà thu về tiền mặt, bạn đã quản trị rủi ro tốt khi thoát khỏi những thứ mà mình không biết ngày mai nó trần hay sàn. GIỮ TIỀN LÀ ƯU TIÊN HÀNG ĐẦU TRONG ĐẦU TƯ trước khi nghĩ đến việc kiếm tiền. Cho nên quyết định đó luôn luôn chính xác và tư duy đó nó giúp bạn tồn tại bền vững trên thị trường này.

Đối với nhiều nhà đầu tư giàu kinh nghiệm thì sẽ hiểu rõ điều này. Nhưng với nhiều NĐT khác có thể sẽ cần những lời khuyên này. Thứ mà tôi đã từng đổ máu rất nhiều để học được. Và tôi mong rằng bài học của tôi sẽ có giá trị với bạn.