Việt Nam thay thế Trung Quốc trở thành mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu

Sự chuyển đổi đáng kinh ngạc của Việt Nam từ một nền kinh tế phụ thuộc vào nông nghiệp thành một cường quốc sản xuất toàn cầu là một trong những sự tái cấu trúc công nghiệp quan trọng nhất của thế kỷ 21.


Khởi đầu là một phản ứng phòng thủ trước căng thẳng thương mại Mỹ-Trung, nay đã phát triển thành một cuộc tái cấu trúc toàn diện chuỗi cung ứng toàn cầu, với Việt Nam nổi lên là quốc gia hưởng lợi chính từ sự chuyển dịch lịch sử này.

Chất xúc tác: Từ gợi ý đến yêu cầu

Nguồn gốc của sự bùng nổ sản xuất tại Việt Nam có thể bắt nguồn từ năm 2018, khi căng thẳng thương mại Mỹ-Trung leo thang lần đầu tiên thúc đẩy các tập đoàn đa quốc gia xem xét đa dạng hóa chuỗi cung ứng. Sự chuyển đổi từ những đề xuất nhẹ nhàng của khách hàng sang những yêu cầu khắt khe minh họa cho bản chất sâu sắc của sự chuyển đổi này. Như Li Fangting của Mingjie, một nhà sản xuất nhựa có trụ sở tại Đông Quan, nhận xét, những khuyến nghị ban đầu của khách hàng về việc tìm hiểu hoạt động tại Việt Nam đã trở thành những yêu cầu không thể thương lượng sau đại dịch.

Sự phát triển này phản ánh một sự thay đổi căn bản trong chiến lược mua sắm toàn cầu. Các công ty không còn chỉ tìm kiếm sự tối ưu hóa chi phí mà còn ưu tiên giảm thiểu rủi ro chuỗi cung ứng và địa chính trị. Sự chuyển đổi từ hoạt động "có thì tốt" sang "bắt buộc phải có" tại Việt Nam cho thấy sự bất ổn về chính sách thương mại đã trở thành yếu tố cố định trong hoạch định chiến lược của doanh nghiệp.


Toán học kinh tế của di cư

Tính toán tài chính thúc đẩy làn sóng di cư công nghiệp này cho thấy cả cơ hội lẫn hạn chế. Dữ liệu hiện tại cho thấy chi phí sản xuất hàng hóa do Việt Nam sản xuất cao hơn khoảng 15% so với hàng hóa tương đương của Trung Quốc. Tuy nhiên, chênh lệch thuế quan tạo ra một cơ hội chênh lệch giá hấp dẫn: thuế quan của Mỹ đối với hàng hóa Trung Quốc trung bình là 57,6%, trong khi hàng hóa Việt Nam chỉ phải chịu mức thuế 20%.

Mức chênh lệch 37,6 điểm phần trăm này bù đắp phần nào cho chi phí sản xuất cao hơn, tạo ra lợi thế cạnh tranh bền vững cho ngành sản xuất Việt Nam. Logic kinh tế này càng rõ ràng hơn khi xét đến việc các địa điểm sản xuất thay thế thường thiếu sự kết hợp giữa ổn định chính trị, phát triển cơ sở hạ tầng và nguồn nhân lực lành nghề như Việt Nam.

Chuyển đổi khu vực: Mô hình Bắc Ninh

Tỉnh Bắc Ninh, miền Bắc Việt Nam, là một ví dụ điển hình cho sự chuyển đổi công nghiệp này. Sự chuyển mình từ vùng nông nghiệp lạc hậu thành trung tâm sản xuất của khu vực này cho thấy khả năng tái cấu trúc kinh tế nhanh chóng của Việt Nam. Tuy nhiên, thành công này cũng đặt ra những thách thức mới, khi giá đất công nghiệp hiện vượt xa nhiều vùng của Trung Quốc và lạm phát tiền lương đang gia tăng.

Những áp lực chi phí này làm nổi bật một giai đoạn quan trọng trong lộ trình phát triển của Việt Nam. Đất nước cần cân bằng giữa việc duy trì khả năng cạnh tranh về chi phí và xây dựng cơ sở hạ tầng và nguồn nhân lực cần thiết cho tăng trưởng bền vững dài hạn. Chi phí tăng cao không phải là vấn đề cốt lõi nếu đi kèm với việc tăng năng suất và năng lực sản xuất tạo ra giá trị gia tăng tương ứng.

Hiệu ứng neo công nghệ

Khoản đầu tư 23 tỷ đô la của Samsung kể từ năm 2008 đã tạo ra cái mà các nhà kinh tế gọi là "hiệu ứng neo", thu hút một hệ sinh thái toàn diện các nhà cung cấp và nhà cung cấp dịch vụ. Hiện tượng này, được sao chép bởi các nhà cung cấp của Apple như Foxconn, Goertek và Luxshare, cho thấy các khoản đầu tư công nghệ lớn có thể thúc đẩy sự phát triển công nghiệp rộng lớn hơn như thế nào.

Sự tập trung các nhà sản xuất điện tử ở miền Bắc Việt Nam đã tạo ra những tác động tích cực đáng kể, bao gồm lan tỏa kiến thức, phát triển thị trường lao động chuyên biệt và cải thiện cơ sở hạ tầng, mang lại lợi ích cho toàn ngành sản xuất. Hiệu ứng tích tụ này cho thấy ngành sản xuất công nghệ của Việt Nam đã đạt được lợi thế cạnh tranh bền vững, vượt ra ngoài những cân nhắc đơn thuần về chi phí.


CHI TIẾT: https://24hmoney.vn/news/viet-nam-t...ref_user_uid=65ea37053f0437cb57df758be932a9d6